তাপমাত্রা আৰু তাপগতিকতাৰ মৌলিক ধাৰণাসমূহ

সিস্টেম আৰু পৰিবেষ্টন#

এটা সিস্টেম হৈছে একেবাৰে একেবাৰে সংহত উপাদানসমূহৰ এটা সমষ্টি যিয়ে একেবাৰে একেবাৰে লক্ষ্য অৱলম্বন কৰিবলৈ একেবাৰে একেবাৰে সংহত হয়। পৰিবেষ্টন হৈছে সিস্টেমৰ বাহিৰত থকা সকলো কিছু যা সিস্টেমৰ প্ৰভাৱ কৰিব পাৰে।

সিস্টেমৰ সীমানা#

এটা সিস্টেমৰ সীমানা হৈছে সিস্টেমত কি অন্তৰ্ভুক্ত আছে আৰু কি নহয় সেয় নিৰ্ধাৰণ কৰাৰ সীমানা। এটা সিস্টেমৰ সীমানা ভৌতিক হ’ব পাৰে, যেনে এটা ঘৰৰ দেৱা, বা এটা সিস্টেমৰ সীমানা ধাৰ্মিক হ’ব পাৰে, যেনে এটা ক্ৰিয়াৰ নিয়মসমূহ।

খোলা আৰু বন্ধ সিস্টেম#

এটা সিস্টেম খোলা বা বন্ধ হ’ব পাৰে। এটা খোলা সিস্টেম হৈছে সিস্টেম যিয়ে তাৰ পৰিবেষ্টনৰ সৈতে শক্তি আৰু প্ৰাণ প্ৰদৰ্শন কৰে। এটা বন্ধ সিস্টেম হৈছে সিস্টেম যিয়ে তাৰ পৰিবেষ্টনৰ সৈতে শক্তি বা প্ৰাণ প্ৰদৰ্শন নকৰে।

সমতা#

সমতা হৈছে এটা অৱস্থা য’ত এটা সিস্টেমৰ প্ৰণালী সময়ৰ সৈতে পৰিবৰ্তন নকৰে। এটা সিস্টেম সমতাত থাকে যখন সিস্টেমত কার্যকৰী শক্তিসমূহ সমতাৰে থাকে।

ফিডবেক#

ফিডবেক হৈছে এটা প্ৰণালী য’ত এটা সিস্টেমৰ আউটপুট সিস্টেমৰ ইনপুট নিৰীক্ষণ কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ফিডবেক ইতিবাচক বা নেতিবাচক হ’ব পাৰে। ইতিবাচক ফিডবেক এটা সিস্টেমৰ আউটপুট বৰ্ধিদিয়ে, কিন্তু নেতিবাচক ফিডবেক এটা সিস্টেমৰ আউটপুট কমায়।

হোমিওস্টেছিছ#

হোমিওস্টেছিছ হৈছে এটা সিস্টেমৰ ক্ষমতা যিয়ে বাহ্যিক পৰিবেষ্টনৰ পৰিবৰ্তনৰ বিৰুদ্ধে তাৰ ভিতৰী পৰিবেষ্টন স্থিৰ থাকিবলৈ সক্ষম হয়। হোমিওস্টেছিছ ফিডবেক প্ৰণালীৰ সৰ্বতোপৰি অৱলম্বন কৰি প্ৰতিষ্ঠিত হয়।

সিস্টেম আৰু পৰিবেষ্টনৰ উদাহৰণসমূহ#

এইয়াৰ কিছু উদাহৰণ হলো সিস্টেম আৰু পৰিবেষ্টনসমূহঃ

• এটা গাড়ী হৈছে এটা সিস্টেম। গাড়ীৰ পৰিবেষ্টনত সড়ক, বায়ু আৰু অন্য গাড়ীসমূহ থাকে।
• এটা কোষ হৈছে এটা সিস্টেম। কোষৰ পৰিবেষ্টনত বৰ্তমানৰ অন্য কোষসমূহ, লতা আৰু বাহ্যিক পৰিবেষ্টন থাকে।
• এটা পৰিবেষ্টন হৈছে এটা সিস্টেম। পৰিবেষ্টনৰ পৰিবেষ্টনত বায়ুপৰিবেষ্টন, জলপৰিবেষ্টন আৰু পৃথিৱীৰ পৃথিৱী থাকে।

সিস্টেম আৰু পৰিবেষ্টন আমাৰ চোৱাৰ বিৰুদ্ধে বুঝিবলৈ প্ৰয়োজনীয় ধাৰণাসমূহ। সিস্টেম আৰু তাৰ পৰিবেষ্টনৰ মাজৰ সংহত হৈচিনিবলৈ আমি বেছি ভাল কৰিব পাৰো কিয়েন বিশ্ব কেনেকৈ কাম কৰে আৰু আমি কেনেকৈ তাক প্ৰভাৱিত কৰিব পাৰো।

সিস্টেমৰ প্ৰকাৰসমূহ#

সিস্টেমসমূহ বিভিন্ন মূল্যায়নৰ সৰ্বতোপৰি বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ হ’ব পাৰে। এইয়াৰ কিছু সাধাৰণ সিস্টেমৰ প্ৰকাৰসমূহ হলোঃ

1. খোলা বৰ্গ vs. বন্ধ সিস্টেমসমূহঃ#

• খোলা সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ তাৰ পৰিবেষ্টনৰ সৈতে প্ৰাণ আৰু শক্তি প্ৰদৰ্শন কৰে। ইয়া বাহ্যিক প্ৰভাৱৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত হয় আৰু পৰিবেষ্টনৰ পৰিবৰ্তনৰ প্ৰতি সজ্জাসৰ্ব্বোক্তম হ’ব পাৰে। উদাহৰণসমূহঃ পৰিবেষ্টনসমূহ, জীৱন্ত অংশসমূহ আৰু অৰ্থনৈতিক সিস্টেমসমূহ।

• বন্ধ সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ তাৰ পৰিবেষ্টনৰ সৈতে প্ৰাণ প্ৰদৰ্শন নকৰে, কিন্তু ইয়া শক্তি প্ৰদৰ্শন কৰিব পাৰে। ইয়া বাহ্যিক প্ৰভাৱৰ পৰা আলোচ্য থাকে আৰু স্বাধীনভাৱে কাম কৰে। উদাহৰণসমূহঃ সুৰক্ষিত প্ৰতিবেশী, আলোচ্য রসায়ন প্ৰণালীসমূহ আৰু কিছু যান্ত্ৰিক সিস্টেমসমূহ।

2. প্ৰাকৃতিক বৰ্গ vs. কৃত্রিম সিস্টেমসমূহঃ#

• প্ৰাকৃতিক সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ মানুহৰ হাতৰ দ্বাৰা নহয় প্ৰাকৃতিক পৰিবেষ্টনত ঘটে। ইয়া প্ৰাকৃতিক নিয়ম আৰু প্ৰণালীৰ দ্বাৰা নিৰ্বাচন কৰা হয়। উদাহৰণসমূহঃ পৰিবেষ্টনসমূহ, আবহ প্ৰণালীসমূহ আৰু ভৌগলিক গঠনসমূহ।

• কৃত্রিম সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ মানুহৰ দ্বাৰা নিৰ্দেশিত লক্ষ্যৰ বাবে সৃষ্টি বা নিৰ্দেশিত কৰা হয়। ইয়া সাধাৰণত জটিল আৰু মানুহৰ দ্বাৰা সৃষ্টি কৰা উপাদানসমূহৰ সৈতে সংহত হয়। উদাহৰণসমূহঃ যান্ত্ৰিক যন্ত্ৰসমূহ, কম্পিউটাৰসমূহ, প্ৰব্ৰুট প্ৰণালীসমূহ আৰু ভবনসমূহ।

3. নিৰ্দেশিত বৰ্গ vs. নিৰ্দেশিত নহয় সিস্টেমসমূহঃ#

• নিৰ্দেশিত সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ তাৰ প্ৰারম্ভিক অৱস্থা আৰু তাৰ দ্বাৰা নিৰ্দেশিত নিয়মৰ দ্বাৰা সুনিৰ্দেশিত আচৰণ প্ৰদৰ্শন কৰে। একেবাৰে একেবাৰে প্ৰারম্ভিক অৱস্থা থাকিলে, এটা নিৰ্দেশিত সিস্টেম সদায় একেবাৰে একেবাৰে আউটপুট প্ৰদান কৰে। উদাহৰণসমূহঃ গণিতীয় সমীকৰণসমূহ, যান্ত্ৰিক সিস্টেমসমূহ আৰু কিছু ভৌতিক প্ৰণালীসমূহ।

• নিৰ্দেশিত নহয় সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ অসুনিৰ্দেশিত বা এলোমেলো আচৰণ প্ৰদৰ্শন কৰে। তাৰ ফলাফলসমূহ সুনিৰ্দেশিতভাৱে পূৰ্বাভুক্ত কৰিব নোৱাৰি, যতক্ষণ প্ৰারম্ভিক অৱস্থাৰ সম্পূৰ্ণ জ্ঞান থাকে। উদাহৰণসমূহঃ কুৱাণ্টাম সিস্টেমসমূহ, জটিল সিস্টেমসমূহ আৰু জীৱন্ত সিস্টেমসমূহ।

4. সমতাত্ত্বিক বৰ্গ vs. সমতাত্ত্বিক নহয় সিস্টেমসমূহঃ#

• সমতাত্ত্বিক সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ ইনপুট আৰু আউটপুটৰ মাজৰ সমতাত্ত্বিক সংহত হয়। ইনপুটৰ পৰিবৰ্তন আউটপুটৰ সমতাত্ত্বিক পৰিবৰ্তন ঘটায়। উদাহৰণসমূহঃ সহজ যান্ত্ৰিক সিস্টেমসমূহ, বৈদ্যুতিক প্ৰণালীসমূহ আৰু কিছু গণিতীয় নিয়মসমূহ।

• সমতাত্ত্বিক নহয় সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ ইনপুট আৰু আউটপুটৰ মাজৰ সমতাত্ত্বিক নহয় সংহত হয়। ইনপুটৰ পৰিবৰ্তন আউটপুটৰ অসমতাত্ত্বিক বা জটিল পৰিবৰ্তন ঘটায়। উদাহৰণসমূহঃ জীৱন্ত সিস্টেমসমূহ, আবহ প্ৰণালীসমূহ আৰু অৰ্থনৈতিক নিয়মসমূহ।

5. ঠাইকৈ বৰ্গ vs. গতিশীল সিস্টেমসমূহঃ#

• ঠাইকৈ সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ সময়ৰ সৈতে পৰিবৰ্তন নকৰে। তাৰ প্ৰণালী আৰু আচৰণ স্থিৰ থাকে। উদাহৰণসমূহঃ ঠাইকৈ থকা ভৌত বস্তুসমূহ, সমতাৰ অৱস্থা আৰু কিছু গণিতীয় নিয়মসমূহ।

• গতিশীল সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ সময়ৰ সৈতে পৰিবৰ্তন কৰে। তাৰ প্ৰণালী আৰু আচৰণ সময়ৰ সৈতে পৰিবৰ্তন কৰে। উদাহৰণসমূহঃ জীৱন্ত সিস্টেমসমূহ, আবহ প্ৰণালীসমূহ আৰু অৰ্থনৈতিক নিয়মসমূহ।

6. সীমিত বৰ্গ vs. অসীম সিস্টেমসমূহঃ#

• সীমিত সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ সীমিত, গণনাযোগ্য অৱস্থা বা ঘটনাৰ সৈতে সংহত হয়। ইয়া গণনাযোগ্য সংখ্যা বা সীমিত সমষ্টিৰ দ্বাৰা প্ৰতিনিৰ্ধাৰণ কৰিব পাৰে। উদাহৰণসমূহঃ ডিজিটেল প্ৰণালীসমূহ, কম্পিউটাৰ প্ৰণালীসমূহ আৰু কিছু গণিতীয় নিয়মসমূহ।

• অসীম সিস্টেমসমূহঃ এই সিস্টেমসমূহ অসীম অৱস্থা বা ঘটনাৰ সৈতে সংহত হয় যিয়ে এটা পৰিবেষ্টনৰ ভিতৰত যিকোনো মান নিৰ্ধাৰণ কৰিব পাৰে। ইয়া সাধাৰণত প্ৰকৃত সংখ্যা বা নিয়মস�