শিমি কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড $\ce{(CO2)}$ হৈছে এজন অৰঙ্কন, গন্ধহীন, অগ্নাশয়ী গ্যাস যি পৃথিৱীৰ বায়ুমণ্ডলীত স্বাভাৱিকভাৱে উপস্থিত আছে। ই এজন গ্রীণহাউচ গ্যাস, অৰ্থাত ই থামীয়া আন্তৰিক্ষীয় আৰ্ধ্বকোণীয় পৰিসৰত তাপতাৰণ গ্ৰহণ কৰে আৰু প্ৰেৰণ কৰে। এই প্ৰক্ৰিয়াই গ্রীণহাউচ প্ৰভাৱৰ মৌলিক কাৰণ।
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ উৎসবোৰ
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ নিষ্প্ৰদায়ণৰ প্ৰধান উৎসবোৰ মানুহৰ কাৰ্য্য, বিশেষত ইঞ্জিনিয়াৰিং, পৰিবহন আৰু শক্তি উৎপাদনৰ বাবে প্ৰকৃত অগ্ৰসাৰ যেনে কৱা, তীৰ আৰু প্ৰাকৃতিক গ্যাসৰ দৰে অগ্নাশয়ৰ দ্বাৰা অগ্ৰসাৰ। অন্য উৎসবোৰ হ’ল শিল্প প্ৰক্ৰিয়া, জমি বিলোপ আৰু কৃষি।
কাৰ্বন চক্ৰ
কাৰ্বন চক্ৰ হৈছে কাৰ্বনৰ বায়ুমণ্ডলী, জমি, সমুদ্ৰ আৰু জীৱবংশৰ মাজত অস্তিত্বক সম্প্ৰসাৰৰ প্ৰক্ৰিয়া। কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড বিভিন্ন প্ৰক্ৰিয়াৰ সৰ্বাধিক দ্বাৰা বায়ুমণ্ডলীলৈ নিষ্প্ৰদায় হৈ থাকে, যেনে শ্বাস-প্ৰশ্বাস, বিচৰা আৰু ভপ্পুৰ পোৱা। তাৰ পিছত ই ফটোচিনিচমৰ সময়ত গাছবোৰ দ্বাৰা গ্ৰহণ কৰা হয় আৰু ইয়াৰ শারীৰিক অংশত সংৰক্ষিত হয়। গাছবোৰ মৃত্যুবোৰ হ’লে, ইয়াৰ শারীৰিক অংশত সংৰক্ষিত কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড বিচৰা প্ৰক্ৰিয়াৰ দ্বাৰা পুনৰ বায়ুমণ্ডলীলৈ নিষ্প্ৰদায় হয়।
গ্রীণহাউচ প্ৰভাৱ
গ্রীণহাউচ প্ৰভাৱ হৈছে পৃথিৱীৰ পৰা তাপ বৰ্ষণ কৰা এজন স্বাভাৱিক প্ৰক্ৰিয়া। গ্রীণহাউচ গ্যাসবোৰ, কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ দৰে, বৰষুণ বায়ুমণ্ডলীত উত্তৰ প্ৰসাৰ কৰে কিন্তু পৃথিৱীৰ পৰা প্ৰেৰিত হোৱা তাপৰ এটা অংশ গ্ৰহণ কৰে আৰু প্ৰেৰণ কৰে। এই প্ৰক্ৰিয়াই পৃথিৱীৰ তাপতনৰ ধীৰে বৰ্ধন কৰে।
জলবায়ু পৰিৱৰ্তন
মানুহৰ কাৰ্য্যৰ দ্বাৰা বায়ুমণ্ডলীত কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ সংখ্যা বৰ্ধিত হয় এইটো জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ প্ৰধান কাৰণ হয়। জলবায়ু পৰিৱৰ্তন হৈছে তাপতন, বৰষণ, বাতাসৰ আদিশোভা, আৰু অন্যান্য পৃথিৱীৰ জলবায়ু ব্যৱস্থাৰ দীৰ্ঘকালীন পৰিৱৰ্তন। এই পৰিৱৰ্তনবোৰে পৰিসৰবোৰ, সমুদ্ৰৰ স্তূপ, বৃষ্টিৰ আদিশোভা আৰু মানুহৰ সমাজত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পোৱাই আহে।
প্ৰতিক্ৰিয়া কৰা উৎসবোৰ
জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ প্ৰভাৱ কম কৰিবলৈ কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ নিষ্প্ৰদায় কমাব পৰা গুৰুত্বপূৰ্ণ। এই লক্ষ্য অৱলোকন কৰিবলৈ কিছুমান উৎসবোৰ ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি:
- সূৰ্য আৰু বাতাসৰ মতো নবচিত শক্তিৰ উৎসলৈ স্থানান্তৰ কৰা।
- ভবন, পৰিবহন আৰু শিল্পত শক্তি দক্ষতা বৰ্ধন কৰা।
- স্থায়ী কৃষি আৰু বৃক্ষৰাজ্যৰ পদ্ধতিবোৰ প্ৰচাৰ কৰা।
- কাৰ্বন কেপচাৰ আৰু সঞ্চয় প্ৰযুক্তি ব্যৱহাৰ কৰা।
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড হৈছে এজন গ্রীণহাউচ গ্যাস যি পৃথিৱীৰ জলবায়ু ব্যৱস্থাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে। মানুহৰ কাৰ্য্যসমূহে বায়ুমণ্ডলীত কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ সংখ্যা বৰ্ধিত কৰে, যাইহোক জলবায়ু পৰিৱৰ্তন আৰু ইয়াৰ সংগ্ৰামী প্ৰভাৱবোৰৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত হয়। জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ প্ৰভাৱ কম কৰিবলৈ কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ নিষ্প্ৰদায় কমাব লাগে।
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ গঠন
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড হৈছে এজন শিমিক যৌগৰ ফলালি $\ce{(CO2)}$ । ই এজন অৰঙ্কন, গন্ধহীন, অগ্নাশয়ী গ্যাস যি পৃথিৱীৰ বায়ুমণ্ডলীত স্বাভাৱিকভাৱে উপস্থিত আছে। কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড অগ্নাশয়ৰ দ্বাৰা প্ৰকৃত অগ্ৰসাৰ যেনে কৱা, তীৰ আৰু প্ৰাকৃতিক গ্যাসৰ দ্বাৰা উৎপাদিত হয় আৰু গাছ আৰু প্ৰাণীৰ শ্বাস-প্ৰশ্বাসৰ দ্বাৰা উৎপাদিত হয়। কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড হৈছে এজন সমষ্টি যাৰ তিনিটা অযুগ্মভাৱে এজন সোজা ধাৰৰ ভিতৰত বিন্যাস কৰা হৈছে। কাৰ্বন অযুগ্মটো মাজত আছে, যিয়ে দুটা অক্সিজেন অযুগ্মত বাধা দিয়ে। কাৰ্বন-অক্সিজেন বাধাৰ দৈৰ্ঘ্য 1.16 অঙ্গষ্ট্ৰম আৰু অক্সিজেন-অক্সিজেন বাধাৰ দৈৰ্ঘ্য 1.21 অঙ্গষ্ট্ৰম।
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ অযুগ্ম সমষ্টি সমমূলনীয়, অৰ্থাত ইয়াৰ কোনো সমমূলনীয় ডাইপোল মূলদ নাই। এইটোৱে অযুগ্মটোৰ কোনো ধৰণৰ ধৰণী বা নেতিবাচক চার নাই আৰু ই অন্য অযুগ্মৰ সমমূলনীয় ডাইপোল মূলদ অযুগ্মৰ দিকত আকৰ্ষিত হোৱা নাই।
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ ব্যৱহাৰবোৰ
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড বিভিন্ন ব্যৱহাৰৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে:
- খাদ্য আৰু পানীৰ শিল্প: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড সফ্ট ড্ৰিংচ আৰু বিয়াৰত কাৰ্বনেট কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। কিছু খাদ্যত সংৰক্ষণ ব্যৱস্থাৰ বাবে ই ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
- পৰ্দা নিষ্ক্ৰিয় কৰাৰ যন্ত্ৰ: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড পৰ্দা নিষ্ক্ৰিয় কৰাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয় কাৰণ ই অগ্নাশয়ী আৰু অক্সিজেন বিলোপ কৰে।
- চিকিৎসা শিল্প: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড এনচেন্টিভ আৰু শ্বাস-প্ৰশ্বাস উৎস্তাপনত ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
- শিল্প ব্যৱহাৰ: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড সমলাত্মক, ধাতু কাৰ্য্য আৰু খাদ্য প্ৰক্ৰিয়াকৰণৰ মতো বিভিন্ন শিল্প প্ৰক্ৰিয়াত ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড হৈছে এজন বহুমুখী আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ শিমিক যৌগ। ই পৃথিৱীৰ বায়ুমণ্ডলীত স্বাভাৱিকভাৱে উপস্থিত আছে, আৰু মানুহৰ কাৰ্য্যৰ দ্বাৰা উৎপাদিত হয়। কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ বিভিন্ন গুণ আৰু ব্যৱহাৰ আছে, আৰু ই এজন গুৰুত্বপূৰ্ণ গ্রীণহাউচ গ্যাস।
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ গুণ $\ce{(CO2)}$
কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড $\ce{(CO2)}$ হৈছে এজন অৰঙ্কন, গন্ধহীন আৰু অগ্নাশয়ী গ্যাস যি পৃথিৱীৰ বায়ুমণ্ডলীত স্বাভাৱিকভাৱে উপস্থিত আছে। ই এজন গ্রীণহাউচ গ্যাস যি পৃথিৱীৰ তাপতন নিৰ্ধাৰণ কৰিবলৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে। ইয়াৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ গুণ হ’ল:
ভৌত গুণ:
- অযুগ্ম ফলালি: $\ce{(CO2)}$
- মৌলিক ভেজ: 44.01 g/mol
- তুলনাৰ বিন্দু: -78.5 °C (-109.3 °F)
- উষ্ণতাৰ বিন্দু: -78.5 °C (-109.3 °F)
- ঘনত্ব (0 °C আৰু 1 atm ত): 1.977 g/L
- জলত ঘনত্ব (25 °C ত): 0.034 g/L
শিমিক গুণ:
- শিমিক বাধা: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড হৈছে এজন সমমূলনীয় অযুগ্ম যাৰ সোজা গঠন আছে। কাৰ্বন অযুগ্মটো দুটা অক্সিজেন অযুগ্মত ডবল বাধাৰ দ্বাৰা বাধা পায়।
- অম্লতা: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড জলত ঘন হয় কাৰ্বনিক অম্ল $\ce{(H2CO3)}$ গঠন কৰে, এজন দুষ্ক অম্ল।
- বেসৰ সৈতে প্ৰতিক্ৰিয়া: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড বেসৰ সৈতে প্ৰতিক্ৰিয়া কৰে কাৰ্বনেট আৰু বাইকাৰ্বনেট গঠন কৰে।
- গ্রীণহাউচ প্ৰভাৱ: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড এজন গ্রীণহাউচ গ্যাস যি আন্তৰিক্ষীয় তাপতাৰণ গ্ৰহণ কৰে আৰু প্ৰেৰণ কৰে, পৃথিৱীৰ স্বাভাৱিক গ্রীণহাউচ প্ৰভাৱত অৰ্থ কৰে।
পৰিসৰৰ প্ৰভাৱ:
- জলবায়ু পৰিৱৰ্তন: বায়ুমণ্ডলীত কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ বৰ্ধিত সংখ্যা জলবায়ু পৰিৱৰ্তনত অৰ্থ কৰে কাৰণ ই তাপ বিলোপ কৰে আৰু গলবৰ্ধন ঘটায়।
- সমুদ্ৰ অম্লতা: কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড সমুদ্ৰৰ জলত ঘন হয় আৰু কাৰ্বনিক অম্ল গঠন কৰে, যাইহোক সমুদ্ৰ অম্লতা ঘটে। এইটো সমুদ্ৰীয় জীৱবোৰত ক্ষতিকাৰী হয়, বিশেষত কেইশাবৰ চেতনা আৰু স্কেলটোৰ দ্বাৰা প্ৰতিকূল হো