চিমি আইজোমাৰিজম

আইজোমাৰিজম কিবা? আইজোমাৰচ কিবা?#

আইজোমাৰিজম হ’ল এনে এক ঘটনা য’ত একে আনুমানিক ফলৰ সমান আণুসংহিতা থকা প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ অন্তৰত ভিন্ন গঠন থাকে। এই প্ৰতিষ্ঠানসমূহক আইজোমাৰচ বুলি কোৱা হয়। আইজোমাৰিজম এক সাধাৰণ ঘটনা হ’ল আৰু এইটো প্ৰতিষ্ঠানৰ বৈশিষ্ট্যসমূহত উল্লেখযোগ্য পৰিবৰ্তন ঘটায়।

আইজোমাৰিজমৰ ধৰণসমূহ#

আইজোমাৰিজমৰ দুটা মূল ধৰণ আছে:

• স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰিজম ঘটে যখন প্ৰতিষ্ঠানৰ আণুসংহিতা সমান থাকে কিন্তু আণুসংহিতাৰ সংযোগ ভিন্ন হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, বিন এটা সৰল চলাচলৰ চারটা কাৰ্বন আণুসংহিতাৰ সংগঠন কৰে, কিন্তু আইবিউন চারটা কাৰ্বন আণুসংহিতাৰ সংগঠন কৰে।
• স্টেৰিঅইজোমাৰিজম ঘটে যখন আণুসংহিতা সমান অৰ্ডাৰত সংযুক্ত থাকে, কিন্তু ইয়াৰ স্থানীয় সংগঠন ভিন্ন হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, সিছ-2-বিউটেন আৰু ট্ৰেণ্স-2-বিউটেন এটা স্টেৰিঅইজোমাৰচ। সিছ-2-বিউটেনত দুটা মাইথেল গ্ৰুপ ডবল বন্ধনৰ একে পক্ষত থাকে, কিন্তু ট্ৰেণ্স-2-বিউটেনত দুটা মাইথেল গ্ৰুপ ডবল বন্ধনৰ বিপৰীত পক্ষত থাকে।

স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰিজম#

স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰিজমক আৰুতে কিছু ধৰণত বিভক্ত কৰা হয়, যাতে অন্তৰ্ভুক্ত হয়:

• চেইল আইজোমাৰিজম ঘটে যখন প্ৰতিষ্ঠানৰ কাৰ্বন আণুসংহিতা ভিন্ন চেইলত সংগঠিত হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, বিউটেন আৰু আইবিউন চেইল আইজোমাৰচ।
• পজিচন আইজোমাৰিজম ঘটে যখন প্ৰতিষ্ঠানৰ ফাংশনেল গ্ৰুপসমূহ কাৰ্বন চেইলৰ ভিন্ন স্থানত অৱস্থিত হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, 1-বিউটাল আৰু 2-বিউটাল পজিচন আইজোমাৰচ।
• ফাংশনেল গ্ৰুপ আইজোমাৰিজম ঘটে যখন প্ৰতিষ্ঠানত ভিন্ন ফাংশনেল গ্ৰুপ উপস্থিত থাকে। উদাহৰণস্বৰূপ, ইথানল আৰু ডাইমাইথেল ইটাৰ ফাংশনেল গ্ৰুপ আইজোমাৰচ।

স্টেৰিঅইজোমাৰিজম#

স্টেৰিঅইজোমাৰিজমক আৰুতে কিছু ধৰণত বিভক্ত কৰা হয়, যাতে অন্তৰ্ভুক্ত হয়:

• জেমেট্ৰিক আইজোমাৰিজম ঘটে যখন প্ৰতিষ্ঠানৰ আণুসংহিতা ডবল বন্ধনৰ চুলত ভিন্ন স্থানীয় সংগঠনত সংগঠিত হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, সিছ-2-বিউটেন আৰু ট্ৰেণ্স-2-বিউটেন জেমেট্ৰিক আইজোমাৰচ।
• অপটিকেল আইজোমাৰিজম ঘটে যখন প্ৰতিষ্ঠানৰ আণুসংহিতা চাইলাৰ চেন্টাৰৰ চুলত ভিন্ন স্থানীয় সংগঠনত সংগঠিত হয়। এটা চাইলাৰ চেন্টাৰ হ’ল এনে কাৰ্বন আণুসংহিতা যাৰ চারটা ভিন্ন গ্ৰুপ সংযুক্ত থাকে। উদাহৰণস্বৰূপ, (R)-2-বিউটাল আৰু (S)-2-বিউটাল অপটিকেল আইজোমাৰচ।

আইজোমাৰিজমৰ গুৱতি#

আইজোমাৰিজম হ’ল এনে এক গুৱতি যাৰ কাৰণে প্ৰতিষ্ঠানৰ বৈশিষ্ট্যসমূহত পৰিবৰ্তন ঘটিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপ, স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰচসমূহত ভিন্ন বুড়ো পুৰণী, মেল্টিং পুৰণী আৰু ঘনত্ব থাকিব পাৰে। স্টেৰিঅইজোমাৰচসমূহত ভিন্ন জীৱন্ত কাৰ্যক্ষমতা থাকিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপ, থেলাইডোমাইডৰ সিছ আইজোমাৰটো এনে এক প্ৰজনন বিকল্প হ’ল যাৰ কাৰণে জন্মগ্ৰহণীয় বিকল্প ঘটিব পাৰে, কিন্তু ট্ৰেণ্স আইজোমাৰটো এনে এক প্ৰজনন বিকল্প নহয়।

আইজোমাৰিজম বুজিবলৈ জীয়া গুৱতি হ’ল যাৰ কাৰণে অৰ্গেনিক প্ৰতিষ্ঠানৰ চিমি বুজিবলৈ গুৱতি হ’ল। ই জীয়া গুৱতি হ’ল যাৰ কাৰণে ঔষধ আৰু অন্যান্য চিমিকেলৰ জীয়া কাৰ্যক্ষমতা বুজিবলৈ গুৱতি হ’ল।

আইজোমাৰচৰ ধৰণসমূহ#

আইজোমাৰচ হ’ল প্ৰতিষ্ঠানসমূহ যাতে একে আনুমানিক ফলৰ সমান আণুসংহিতা থকা থাকে কিন্তু ভিন্ন গঠন থকে। আইজোমাৰচৰ দুটা মূল ধৰণ আছে: স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰচ আৰু স্টেৰিঅইজোমাৰচ।

স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰচ#

স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰচসমূহৰ কাৰণে একে আনুমানিক ফলৰ সমান আণুসংহিতা থকা থাকে কিন্তু আণুসংহিতাৰ সংযোগ ভিন্ন হয়। এনেদৰে ভিন্ন ভৌত আৰু চিমিকেল বৈশিষ্ট্য ঘটিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপ, বিউটেন আৰু আইবিউন দুটা হাইড্ৰোকাৰ্বন প্ৰতিষ্ঠান যাতে আনুমানিক ফল $\ce{C4H10}$ থকা থাকে। তথাপি বিউটেন এটা সৰল চেইল হাইড্ৰোকাৰ্বন প্ৰতিষ্ঠান হ’ল, কিন্তু আইবিউন এটা ব্ৰেঞ্চড চেইল হাইড্ৰোকাৰ্বন প্ৰতিষ্ঠান হ’ল। গঠনৰ এই পৰিবৰ্তনৰ কাৰণে দুটা প্ৰতিষ্ঠানৰ বুড়ো পুৰণী আৰু ঘনত্বত ভিন্নতা ঘটে।

স্টেৰিঅইজোমাৰচ#

স্টেৰিঅইজোমাৰচসমূহৰ কাৰণে একে আনুমানিক ফলৰ সমান আণুসংহিতা আৰু আণুসংহিতাৰ সংযোগ থকা থাকে, কিন্তু ইয়াৰ আণুসংহিতাৰ স্থানীয় সংগঠন ভিন্ন হয়। এনেদৰে ভিন্ন ভৌত আৰু চিমিকেল বৈশিষ্ট্য ঘটিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপ, সিছ-2-বিউটেন আৰু ট্ৰেণ্স-2-বিউটেন দুটা হাইড্ৰোকাৰ্বন প্ৰতিষ্ঠান যাতে আনুমানিক ফল $\ce{C4H8}$ থকা থাকে। তথাপি সিছ-2-বিউটেনত দুটা মাইথেল গ্ৰুপ ডবল বন্ধনৰ একে পক্ষত থাকে, কিন্তু ট্ৰেণ্স-2-বিউটেনত দুটা মাইথেল গ্ৰুপ ডবল বন্ধনৰ বিপৰীত পক্ষত থাকে। এই স্থানীয় সংগঠনৰ পৰিবৰ্তনৰ কাৰণে দুটা প্ৰতিষ্ঠানৰ বুড়ো পুৰণী আৰু ঘনত্বত ভিন্নতা ঘটে।

এনেন্টিঅমাৰচ#

এনেন্টিঅমাৰচ হ’ল স্টেৰিঅইজোমাৰচসমূহ যি প্ৰতিপাদন প্ৰতিপাদনৰ পৰা ভিন্ন থকে। ইয়াৰ একে ভৌত বৈশিষ্ট্য থকা থাকে, কিন্তু ইয়াৰ চাইলাৰ প্ৰতিষ্ঠানৰ সৈতে সংযোগ ভিন্ন হয়। চাইলাৰ প্ৰতিষ্ঠান হ’ল প্ৰতিষ্ঠানসমূহ যাতে ইয়াৰ প্ৰতিপাদন প্ৰতিপাদনৰ সৈতে সুস্থল নহয়। উদাহৰণস্বৰূপ, এনেমিন আইডিআই সিৰাইন এটা চাইলাৰ প্ৰতিষ্ঠান হ’ল। ইয়াৰ দুটা এনেন্টিঅমাৰচ আছে, L-সিৰাইন আৰু D-সিৰাইন। L-সিৰাইন হ’ল সিৰাইনৰ স্বাভাৱিক উপস্থিতি, কিন্তু D-সিৰাইন এটা সিণ্টেটিক উপস্থিতি।

ডাইএস্টেৰিঅমাৰচ#

ডাইএস্টেৰিঅমাৰচ হ’ল স্টেৰিঅইজোমাৰচসমূহ যি প্ৰতিপাদন প্ৰতিপাদনৰ পৰা ভিন্ন নহয়। ইয়াৰ ভিন্ন ভৌত বৈশিষ্ট্য থকা থাকে আৰু ইয়াৰ চাইলাৰ প্ৰতিষ্ঠানৰ সৈতে সংযোগ ভিন্ন হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, টাৰ্টাৰিক আইডিআই প্ৰতিষ্ঠানৰ দুটা ডাইএস্টেৰিঅমাৰচ আছে, মেচো-টাৰ্টাৰিক আইডিআই আৰু ৰেসিমিক টাৰ্টাৰিক আইডিআই। মেচো-টাৰ্টাৰিক আইডিআই এটা সমমিতিক প্ৰতিষ্ঠান হ’ল, কিন্তু ৰেসিমিক টাৰ্টাৰিক আইডিআই এটা অসমমিতিক প্ৰতিষ্ঠান হ’ল।

আইজোমাৰচৰ গুৱতি#

আইজোমাৰচসমূহ গুৱতি হ’ল যাৰ কাৰণে ইয়াৰ ভিন্ন ভৌত আৰু চিমিকেল বৈশিষ্ট্য থকা থাকে। এনেদৰে ইয়াৰ বিভিন্ন প্ৰয়োগত ব্যৱহাৰত পৰিবৰ্তন ঘটিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপ, বিউটেনৰ ভিন্ন আইজোমাৰচসমূহৰ কাৰণে ভিন্ন বুড়ো পুৰণী আৰু ঘনত্ব থকা থাকে, যাৰ কাৰণে ইয়াৰ বিভিন্ন উদ্দেশ্যৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। সিছ-2-বিউটেন আৰু ট্ৰেণ্স-2-বিউটেনৰ কাৰণে ভিন্ন ৰিয়েক্টিভিটি থকা থাকে, যাৰ কাৰণে ইয়াৰ বিভিন্ন চিমিকেল ৰিয়েকচনৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।

স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰচ বা কনসিটিউটিভ আইজোমাৰচ#

স্ট্ৰাকচাৰেল আইজোমাৰচ আৰু কনসিটিউটিভ আইজোমাৰচ হ’ল আইজোমাৰচৰ দুটা ধৰণ, যাতে প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ