একক 1: কঠিন অৱস্থা (অন্তঃপাঠ্য প্ৰশ্ন-৪)-বিলুপ্ত
অন্তঃপাঠ্য প্ৰশ্ন
১.১৩ বৰ্গাকাৰ ঘনস্তৰীভূত তৰপত অণু এটাৰ দ্বিমাত্ৰিক সমন্বয় সংখ্যা কিমান?
উত্তৰ বৰ্গাকাৰ ঘনস্তৰীভূত তৰপত, এটা অণু ইয়াৰ চাৰিটা চুবুৰীয়াৰ সৈতে সংস্পৰ্শত থাকে। গতিকে, বৰ্গাকাৰ ঘনস্তৰীভূত তৰপত অণু এটাৰ দ্বিমাত্ৰিক সমন্বয় সংখ্যা হৈছে ৪।Show Answer
উত্তৰ ঘনস্তৰীভূত কণাৰ সংখ্যা $=0.5 \times 6.022 \times 10^{23}=3.011 \times 10^{23}$ গতিকে, অষ্টতলকীয় শূন্যতাৰ সংখ্যা $=3.011 \times 10^{23}$ আৰু, চতুষ্তলকীয় শূন্যতাৰ সংখ্যা $=2 \times 3.011 \times 10^{23}=6.022 \times 10^{23}$ সেয়েহে, মুঠ শূন্যতাৰ সংখ্যা $=3.011 \times 10^{23}+6.022 \times 10^{23}=9.033 \times 10^{23}$Show Answer
উত্তৰ ccp জালিকাটো $\mathrm{N}$ মৌলৰ পৰমাণুবোৰেৰে গঠিত। ইয়াত, উৎপন্ন হোৱা চতুষ্তলকীয় শূন্যতাৰ সংখ্যা $\mathrm{N}$ মৌলৰ পৰমাণুৰ সংখ্যাৰ দুগুণৰ সমান। প্ৰশ্নমতে, M মৌলৰ পৰমাণুবোৰে চতুষ্তলকীয় শূন্যতাৰ $\frac{1}{3}^{\text {rd }}$ অধিকাৰ কৰে। গতিকে, $M$ মৌলৰ পৰমাণুৰ সংখ্যা $\mathrm{N}$ মৌলৰ পৰমাণুৰ সংখ্যাৰ $2 \times \frac{1}{3}=\frac{2}{3}$ ভাগৰ সমান। সেয়েহে, $\mathrm{M}$ মৌলৰ পৰমাণুৰ সংখ্যা আৰু $\mathrm{N}$ মৌলৰ পৰমাণুৰ সংখ্যাৰ অনুপাত হৈছে $\mathrm{M}: \mathrm{N}=\frac{2}{3}: 1$
$=2: 3$ অৰ্থাৎ, যৌগটোৰ সংকেত হৈছে $\mathrm{M_2} \mathrm{~N_3}$।Show Answer
উত্তৰ ষড়ভুজাকাৰ ঘনস্তৰীভূত জালিকাৰ পেকিং দক্ষতা সৰ্বাধিক $74 \%$। সৰল ঘনকীয় আৰু দেহকেন্দ্ৰিক ঘনকীয় জালিকাৰ পেকিং দক্ষতা ক্ৰমে $52.4 \%$ আৰু $68 \%$।Show Answer
Show Answer
উত্তৰ
দিয়া আছে, মৌলটোৰ ঘনত্ব, $d=2.7 \times 10^{3} \mathrm{~kg} \mathrm{~m}^{-3}$
মোলাৰ ভৰ, $\mathrm{M}=2.7 \times 10^{-2} \mathrm{~kg} \mathrm{~mol}^{-1}$
ধাৰৰ দৈৰ্ঘ্য, $a=405 \mathrm{pm}=405 \times 10^{-12} \mathrm{~m}$
$=4.05 \times 10^{-10} \mathrm{~m}$
জ্ঞাত যে, এভ’গেড্ৰ’ সংখ্যা, $N_{A}=6.022 \times 1023 \mathrm{~mol}^{-1}$
সম্পৰ্কটো প্ৰয়োগ কৰি,
$$ \begin{aligned} d & =\frac{z, M}{a^{3} \cdot \mathrm{N_A}} \\ \end{aligned} $$
$$ \begin{aligned} z & =\frac{d \cdot a^{3} \mathrm{~N_A}}{M} \\ & =\frac{2.7 \times 10^{3} \mathrm{~kg} \mathrm{~m}^{-3} \times\left(4.05 \times 10^{-10} \mathrm{~m}\right)^{3} \times 6.022 \times 10^{23} \mathrm{~mol}^{-1}}{2.7 \times 10^{-2} \mathrm{~kg} \mathrm{~mol}^{-1}} \\ & =4.004 \\ & =4 \end{aligned} $$
ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে যে একক কোষটোত মৌলটোৰ চাৰিটা পৰমাণু উপস্থিত থাকে। গতিকে, একক কোষটো হৈছে পৃষ্ঠকেন্দ্ৰিক ঘনকীয় (fcc) বা ঘনকীয় ঘনস্তৰীভূত ($c c p$)।