ইউনিট ৩ ইলেক্ট্ৰ'কেমিষ্ট্ৰি (ইনটেক্সট প্ৰশ্ন-১)

উত্তৰ

${Mg}^{2+} \mid {Mg}$ ৰ মানদণ্ড ইলেক্ট্ৰ’ড বিভৱক মানদণ্ড হাইড্ৰজেন ইলেক্ট্ৰ’ডৰ সৈতে তুলনা কৰি জোখা হয়, যাক ${Pt_{(s)}}, {H_2(g)}(1 {~atm}) \mid {H_(a q)}^{+}(1 {M})$ ৰে সূচোৱা হয়।

এটা কোষ গঠন কৰা হয়, য’ত ${Mg} \mid {MgSO_4}({aq} 1 {M})$ ক এন’ড হিচাপে আৰু মানদণ্ড হাইড্ৰজেন ইলেক্ট্ৰ’ডক কেথ’ড হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।

$$ {Mg}\left|{Mg}^{2+}({aq}, 1 {M}) \| {H}^{+}({aq}, 1 {M})\right| {H_2}({~g}, 1 \text { bar }), {Pt{(s)}} $$

তাৰ পিছত, কোষটোৰ ইএমএফ জোখা হয় আৰু এই জোখা ইএমএফটোৱেই মেগনেছিয়াম ইলেক্ট্ৰ’ডৰ মানদণ্ড ইলেক্ট্ৰ’ড বিভৱ।

$\begin{array}{ll} & \mathrm{Mg}\left|\mathrm{Mg}^{2+}(1 \mathrm{M})\right|\left|\mathrm{H}^{+}(1 \mathrm{M})\right| \mathrm{H}2,(1 \mathrm{~atm}), \mathrm{Pt} \\ & \mathrm{E}{\text {cell }}^{\mathrm{o}}=\mathrm{E}{\mathrm{H}^{+}, 1 / 2 \mathrm{H}2}-\mathrm{E}{\mathrm{Mg}^{2+}, \mathrm{Mg}} \\ \text { Put } & \mathrm{E}{\mathrm{H}^{+}, 1 / 2 \mathrm{H}2}^o=0 . \\ \text { Hence, } \quad & \mathrm{E}{\mathrm{Mg}^{2+}, \mathrm{Mg}}^{\circ}=-\mathrm{E}_{\text {cell }}^o\end{array}$

উত্তৰ

জিংক কপাৰতকৈ বেছি সক্ৰিয়। গতিকে, ই কপাৰ চালফেট দ্ৰৱৰ পৰা কপাৰ অপসাৰণ কৰে যেনে :

$$ \mathrm{Zn}(s)+\mathrm{CuSO}_4(a q) \longrightarrow \mathrm{ZnSO}_4(a q)+\mathrm{Cu}(s) $$

এইদৰে, জিংকে $\mathrm{CuSO}_4$ দ্ৰৱৰ সৈতে বিক্ৰিয়া কৰে। গতিকে, আমি জিংকৰ পাত্ৰত কপাৰ চালফেট দ্ৰৱ সঞ্চয় কৰিব নোৱাৰো।

উত্তৰ

ফেৰাছ আয়নৰ জাৰণৰ অৰ্থ হ’ল যে তলৰ বিক্ৰিয়াটো সংঘটিত হ’ব লাগিব :

$$ \mathrm{Fe}^{2+} \longrightarrow \mathrm{Fe}^{3+}+e^{-} ; \mathrm{E}_{\mathrm{ox}}^{\circ}=-0.77 \mathrm{~V} $$

কেৱল সেইবোৰ পদাৰ্থহে $\mathrm{Fe}^{2+}$ ক $\mathrm{Fe}^{3+}$ লৈ জাৰিত কৰিব পাৰে যিবোৰ শক্তিশালী জাৰক পদাৰ্থ আৰু যিবোৰৰ ধনাত্মক বিজাৰণ বিভৱ ০.৭৭ ভ’ল্টতকৈ বেছি, যাতে কোষ বিক্ৰিয়াৰ ইএমএফ ধনাত্মক হয়। ইলেক্ট্ৰ’কেমিকেল শৃংখলত $\mathrm{Fe}^{3+} / \mathrm{Fe}^{2+}$ ৰ তলত থকা মৌলবোৰৰ বাবে এইটো সম্ভৱ, যেনে $\mathrm{Br}_2, \mathrm{Cl}_2$ আৰু $\mathrm{F}_2$।