PYQ NEET- રાસાયણિક સંતુલન-1 L-4

$\mathrm{KMnO}_4$ ને $\mathrm{K}_2 \mathrm{MnO}_4$ માંથી ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા દ્વારા તૈયાર કરી શકાય છે,#

$$ \begin{alignedat} 3 \mathrm{MnO}_4^{2-}+2 \mathrm{H}_2 \mathrm{O} & \rightleftharpoons \mathrm{MnO}_4^- + 4 \mathrm{OH}^- 2 \mathrm{MnO}_4^{-} \rightarrow \mathrm{MnO}_2+4 \mathrm{OH}^{-} \end{aligned} $$

આ પ્રક્રિયા $\mathrm{OH}^{-}$ આયનોને દૂર કરીને પૂર્ણતા સુધી જઈ શકે છે, જે ઉમેરીને કરવામાં આવે છે

A) $\mathrm{HCl}$

B) $\mathrm{KOH}$

C) $\mathrm{CO}_2$

D) $\mathrm{SO}_2$

જવાબ: $\mathrm{CO}_2$#

ઉકેલ:#

કારણ કે, $\mathrm{OH}^{-}$ નબળા બેઇઝ $\left(\mathrm{H}_2 \mathrm{O}\right)$ માંથી ઉત્પન્ન થાય છે, અને તેને દૂર કરવા માટે નબળા એસિડ (જેમ કે $\mathrm{CO}_2$) નો ઉપયોગ કરવો જોઈએ. કારણ કે જો આપણે મજબૂત એસિડ જેમ કે $\mathrm{HCl}$ ઉમેરીએ તો તે પ્રક્રિયાને ઉલટાવી દે છે. $\mathrm{KOH}$ $\mathrm{OH}^{-}$ ની સાંદ્રતા વધારે છે, આમ ફરીથી પ્રક્રિયાને પાછળની દિશામાં ખસેડે છે.

$\mathrm{CO}_2$ $\mathrm{OH}^{-}$ સાથે જોડાઈને કાર્બોનેટ આપે છે જે સરળતાથી દૂર થઈ શકે છે.

$\mathrm{SO}_2$ પાણી સાથે પ્રક્રિયા કરીને મજબૂત એસિડ આપે છે, તેથી તેનો ઉપયોગ કરી શકાતો નથી.