ನಕ್ಷತ್ರಗಳು

ನಕ್ಷತ್ರ#

ನಕ್ಷತ್ರವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಮತ್ತು ಹೀಲಿಯಂನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಅನಿಲದ ಚೆಂಡು, ಅದು ತನ್ನ ಕೋರ್ನಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣು ಸಮ್ಮಿಳನ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ತನ್ನದೇ ಆದ ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ಉಷ್ಣವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಗೆಲಕ್ಸಿಗಳ ಮೂಲಭೂತ ಕಟ್ಟಡದ ಕಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲಗಳಾಗಿವೆ.

ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು#

• ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ: ನಕ್ಷತ್ರದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯು ಅದರ ಇತರ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಕಡಿಮೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಿಸಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
• ವ್ಯಾಸಾರ್ಧ: ನಕ್ಷತ್ರದ ವ್ಯಾಸಾರ್ಧವು ಅದರ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಅದರ ಮೇಲ್ಮೈಗಿರುವ ದೂರವಾಗಿದೆ. ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಗಾತ್ರವು ಕೆಲವೇ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ಗಳಷ್ಟು ಅಗಲವಿರುವ ಸಣ್ಣ ನ್ಯೂಟ್ರಾನ್ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ನೂರಾರು ಪಟ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಬಹುದಾದ ದೈತ್ಯ ಕೆಂಪು ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ.
• ತಾಪಮಾನ: ನಕ್ಷತ್ರದ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಕೆಲ್ವಿನ್ (K) ನಲ್ಲಿ ಅಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಬಿಸಿಯಾದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ನೀಲಿ-ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಅತ್ಯಂತ ತಂಪಾದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ.
• ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆ: ನಕ್ಷತ್ರದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯು ಅದು ಹೊರಸೂಸುವ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಸಾವಿರಾರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
• ಬಣ್ಣ: ನಕ್ಷತ್ರದ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಅದರ ತಾಪಮಾನವು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ. ನೀಲಿ-ಬಿಳಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಬಿಸಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ, ನಂತರ ಬಿಳಿ, ಹಳದಿ, ಕಿತ್ತಳೆ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಬರುತ್ತವೆ.
• ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ಪ್ರಕಾರ: ನಕ್ಷತ್ರದ ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ಪ್ರಕಾರವು ಅದರ ಹೀರಿಕೆ ರೇಖೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವರ್ಗೀಕರಣವಾಗಿದೆ. ಏಳು ಮುಖ್ಯ ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ಪ್ರಕಾರಗಳಿವೆ: O, B, A, F, G, K, ಮತ್ತು M. O ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಬಿಸಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು M ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ತಂಪಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ನಕ್ಷತ್ರದ ಜೀವನ ಚಕ್ರ#

ನಕ್ಷತ್ರದ ಜೀವನ ಚಕ್ರವು ಅದರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ.

• ಕಡಿಮೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಕಡಿಮೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು (ಸುಮಾರು 8 ಸೌರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ) ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಕೆಂಪು ಕುಬ್ಜಗಳಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಅವು ವಯಸ್ಸಾದಂತೆ ಕ್ರಮೇಣ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆ ಮತ್ತು ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬಿಳಿ ಕುಬ್ಜಗಳಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುತ್ತವೆ.
• ಮಧ್ಯಮ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಮಧ್ಯಮ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು (ಸುಮಾರು 8 ಮತ್ತು 40 ಸೌರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಳ ನಡುವೆ) ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ನೀಲಿ-ಬಿಳಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಅವು ಕೆಂಪು ದೈತ್ಯಗಳಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡು ನಂತರ ಬಿಳಿ ಕುಬ್ಜಗಳಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುತ್ತವೆ.
• ಹೆಚ್ಚು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಹೆಚ್ಚು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು (ಸುಮಾರು 40 ಸೌರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು) ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ನೀಲಿ ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಅವು ಕೆಂಪು ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡು ನಂತರ ಸೂಪರ್ನೋವಾಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಫೋಟಿಸುತ್ತವೆ. ಸೂಪರ್ನೋವಾಗಳು ನ್ಯೂಟ್ರಾನ್ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ಕಪ್ಪು ಕುಳಿಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಬಹುದು.

ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ#

ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಗೆಲಕ್ಸಿಗಳ ಮೂಲಭೂತ ಕಟ್ಟಡದ ಕಲ್ಲುಗಳು. ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಮೂಲಧಾತುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗೆಲಕ್ಸಿಗಳಿಗೆ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವು ಜವಾಬ್ದಾರವಾಗಿವೆ. ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಗ್ರಹಗಳ ನೆಲೆಗಳೂ ಆಗಿವೆ, ಅವು ಜೀವನವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು.

ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಖಗೋಲ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಖಗೋಲ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರವು ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರದ ಒಂದು ಶಾಖೆಯಾಗಿದ್ದು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಭೌತಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು, ಅವುಗಳ ವಿಕಸನ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿನ ಇತರ ವಸ್ತುಗಳೊಂದಿಗಿನ ಅವುಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಕ್ರಿಯೆಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತದೆ.

ನಕ್ಷತ್ರದ ವರ್ಗೀಕರಣ#

ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆ ಮತ್ತು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ವರ್ಗೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಭೌತಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿಕಸನದ ಹಂತಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ವರ್ಗೀಕರಣ#

ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಧಾನವು ಅವುಗಳ ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ನಕ್ಷತ್ರೀಯ ವರ್ಣಪಟಲಗಳನ್ನು ಏಳು ಮುಖ್ಯ ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅವುಗಳನ್ನು O, B, A, F, G, K, ಮತ್ತು M ಅಕ್ಷರಗಳಿಂದ ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವರ್ಗಗಳನ್ನು ತಾಪಮಾನ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ, O-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಬಿಸಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು M-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ತಂಪಾಗಿರುತ್ತವೆ.

• O-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಇವು ಅತ್ಯಂತ ಬಿಸಿಯಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಇವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 30,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ. ಅವು ತಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೇರಳಾತೀತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರಸೂಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯುವ ನಕ್ಷತ್ರ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• B-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: B-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಸಹ ಬಿಸಿಯಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಇವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 10,000 ರಿಂದ 30,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಅವು ನೀಲಿ-ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೆರೆದ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• A-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: A-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 7,500 ಮತ್ತು 10,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ ನಡುವೆ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯುವ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ನಕ್ಷತ್ರ ಗುಂಪುಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• F-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: F-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 6,000 ರಿಂದ 7,500 ಕೆಲ್ವಿನ್ ವರೆಗೆ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಹಳದಿ-ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೌರ ನೆರೆಹೊರೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• G-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: G-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು, ನಮ್ಮ ಸೂರ್ಯನಂತೆ, 5,000 ಮತ್ತು 6,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ ನಡುವೆ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ.
• K-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: K-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 3,500 ರಿಂದ 5,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ ವರೆಗೆ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದ್ವಿವರೇಣು ನಕ್ಷತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• M-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: M-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ತಂಪಾದ ಮತ್ತು ಮಂದವಾದ ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಇವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 3,500 ಕೆಲ್ವಿನ್ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಅವು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ.

ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆ ವರ್ಗೀಕರಣ#

ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಯೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಅವುಗಳ ಒಟ್ಟು ಶಕ್ತಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಅಳತೆಯಾಗಿದೆ. ನಕ್ಷತ್ರದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯನ್ನು ಅದರ ಗಾತ್ರ, ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯಿಂದ ದೂರದಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳು: ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಇವುಗಳ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ನೂರಾರು ಸಾವಿರದಿಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ. ಅವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
• ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೈತ್ಯಗಳು: ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೈತ್ಯಗಳು ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಸಹ ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ ಆದರೆ ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
• ದೈತ್ಯಗಳು: ದೈತ್ಯಗಳು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಹತ್ತರಿಂದ ನೂರಾರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೈತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
• ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು, ನಮ್ಮ ಸೂರ್ಯನಂತೆ, ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಹೋಲಿಸಬಹುದಾದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕಳೆಯುತ್ತವೆ.
• ಬಿಳಿ ಕುಬ್ಜಗಳು: ಬಿಳಿ ಕುಬ್ಜಗಳು ಕಡಿಮೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ನಕ್ಷತ್ರೀಯ ವಿಕಸನದ ಅಂತಿಮ ಹಂತವಾಗಿದೆ. ಅವು ಬಹಳ ಸಾಂದ್ರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
• ನ್ಯೂಟ್ರಾನ್ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ನ್ಯೂಟ್ರಾನ್ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಸೂಪರ್ನೋವಾ ಸ್ಫೋಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಕುಸಿದ ಕೋರ್ಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಂದ್ರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚು ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಅವುಗಳ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ.
• ಕಪ್ಪು ಕುಳಿಗಳು: ಕಪ್ಪು ಕುಳಿಗಳು ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ನಕ್ಷತ್ರೀಯ ವಿಕಸನದ ಅಂತಿಮ ಹಂತವಾಗಿದೆ. ಅವು ಬಲವಾದ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಅದರಿಂದ ಏನೂ, ಬೆಳಕು ಸಹ, ಅವುಗಳಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕಪ್ಪು ಕುಳಿಗಳು ಯಾವುದೇ ಬೆಳಕನ್ನು ಹೊರಸೂಸುವುದಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳು ಶೂನ್ಯ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.

ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ವರ್ಗೀಕರಣ#

ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಯೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಬಹುದು, ಇದು ಅವುಗಳ ವಿಕಸನ ಮತ್ತು ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿಸುವ ಮೂಲಭೂತ ಗುಣಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.

• ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 10 ಸೌರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಅಪರೂಪವಾಗಿವೆ ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ನಕ್ಷತ್ರೀಯ ಗಾಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಪರ್ನೋವಾ ಸ್ಫೋಟಗಳ ಮೂಲಕ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
• ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 8 ಮತ್ತು 10 ಸೌರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಳ ನಡುವೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಸಹ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಆಗಾಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಸೂಪರ್ನೋವಾಗಳಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.
• ಮಧ್ಯಮ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಮಧ್ಯಮ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 1 ಮತ್ತು 8 ಸೌರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಳ ನಡುವೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ನಮ್ಮ ಸೂರ್ಯನು ಮಧ್ಯಮ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರದ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.
• ಕಡಿಮೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಕಡಿಮೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 1 ಸೌರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಬಹಳ ಉದ್ದನೆಯ ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಂಪು ಕುಬ್ಜಗಳು ಕಡಿಮೆ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳಾಗಿವೆ.

ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ವರ್ಗೀಕರಣ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮತ್ತು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿಕಸನದ ಸಮಗ್ರ ತಿಳುವಳಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.

ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು#

ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಅನಿಲದ ಚೆಂಡುಗಳಾಗಿವೆ, ಅವು ತಮ್ಮ ಕೋರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣು ಸಮ್ಮಿಳನ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ಉಷ್ಣವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಅವು ವಿವಿಧ ಗಾತ್ರಗಳು, ಬಣ್ಣಗಳು ಮತ್ತು ತಾಪಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿಕಸನದ ಹಂತಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರಗಳಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ರೀತಿಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿವೆ:

1. ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು#

ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಅವು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಕೋರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣು ಸಮ್ಮಿಳನದಿಂದ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಹೊರಗಿನ ಒತ್ತಡದ ನಡುವಿನ ಸ್ಥಿರ ಸಮತೋಲನದಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ಪ್ರಕಾರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅದನ್ನು ಅವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣದಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಬಿಸಿಯಾದವುಗಳಿಂದ ತಂಪಾದವುಗಳವರೆಗಿನ ಮುಖ್ಯ ವರ್ಣಪಟಲೀಯ ಪ್ರಕಾರಗಳು:

• O-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: ಇವು ಅತ್ಯಂತ ಬಿಸಿಯಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಇವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 30,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ. ಅವು ತಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೇರಳಾತೀತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರಸೂಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯುವ ನಕ್ಷತ್ರ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• B-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: B-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಸಹ ಬಿಸಿಯಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಇವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 10,000 ರಿಂದ 30,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಅವು ನೀಲಿ-ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೆರೆದ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• A-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: A-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 7,500 ಮತ್ತು 10,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ ನಡುವೆ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯುವ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ನಕ್ಷತ್ರ ಗುಂಪುಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• F-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: F-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು 6,000 ರಿಂದ 7,500 ಕೆಲ್ವಿನ್ ವರೆಗೆ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಹಳದಿ-ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೌರ ನೆರೆಹೊರೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• G-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: G-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು, ನಮ್ಮ ಸೂರ್ಯನಂತೆ, 5,000 ಮತ್ತು 6,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ ನಡುವೆ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಆಕಾಶಗಂಗೆ ಗೆಲಕ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ.
• K-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: K-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು G-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗಿಂತ ತಂಪಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಇವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 3,500 ರಿಂದ 5,000 ಕೆಲ್ವಿನ್ ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಅವು ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದ್ವಿವರೇಣು ನಕ್ಷತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
• M-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು: M-ಪ್ರಕಾರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ತಂಪಾದ ಮತ್ತು ಮಂದವಾದ ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಇವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 3,500 ಕೆಲ್ವಿನ್ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಅವು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ.

2. ಕೆಂಪು ದೈತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳು#

ಕೆಂಪು ದೈತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳು ವಿಕಸನಗೊಂಡ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ, ಅವು ತಮ್ಮ ಕೋರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಇಂಧನವನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಿವೆ ಮತ್ತು ಈಗ ಭಾರವಾದ ಮೂಲಧಾತುಗಳನ್ನು ಸುಡುತ್ತಿವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರ, ಕಡಿಮೆ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

• ಕೆಂಪು ದೈತ್ಯಗಳು: ಕೆಂಪು ದೈತ್ಯಗಳು ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮದಿಂದ ವಿಕಸನಗೊಂಡು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಕೊನೆಯ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿರುವ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ ಮತ್ತು ತಂಪಾಗಿವೆ, ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿವೆ. ಕೆಂಪು ದೈತ್ಯಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ನೂರಾರು ಮತ್ತು ಸಾವಿರಾರು ಪಟ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಬಹಳ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿರಬಹುದು.
• ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳು: ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳು ಕೆಂಪು ದೈತ್ಯಗಳಿಗಿಂತ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ದೊಡ್ಡ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ಅತ್ಯಂತ ಅಪರೂಪವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯುವ ನಕ್ಷತ್ರ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ಗಳು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ