PYQ NEET- बायोटेक्नॉलॉजीच्या वैद्यकीय क्षेत्रातील वापर

2015: बायोटेक्नॉलॉजी वैद्यकीय क्षेत्रात कसे वापरली जाते?#

बायोटेक्नॉलॉजी ही जीवांच्या किंवा त्यांच्या उत्पादनांच्या वापराची आहे जी वैद्यकीय क्षेत्रात नवीन उत्पादने किंवा प्रक्रिया विकसित करण्यासाठी वापरली जाते. ती रोगांचे निदान करण्यासाठी, उपचार देण्यासाठी किंवा रोगांचे टाळण्यासाठी वापरली जाऊ शकते आणि मानवी आरोग्याला सुधारणा करण्यासाठी देखील वापरली जाऊ शकते.

वैद्यकीय क्षेत्रात बायोटेक्नॉलॉजीच्या वापराचे काही उदाहरण खालीलप्रमाणे आहेत:

• आनुवंशिक इंजिनिअरिंग ही एखाद्या जीवाच्या आनुवंशिक गुणधर्माला बदलण्याची प्रक्रिया आहे. ही नवीन औषधे, टोक्सिन्स आणि इतर वैद्यकीय उपचारांची तयारी करण्यासाठी वापरली जाते. उदाहरणार्थ, आनुवंशिक इंजिनिअरिंगचा उपयोग हेपॅटायटीस B टोक्सिन आणि मानवी इंसुलिनच्या तयारीसाठी केला गेला आहे, जी मधुमेह उपचारासाठी वापरली जाते.
• स्टेम सेल थेरपी ही जळजळ झालेल्या ऊतकांचे दुरुस्त करण्यासाठी किंवा त्यांचे बदल करण्यासाठी स्टेम सेलचा वापर आहे. स्टेम सेल हे अविभाज्य कोष्टक आहेत जी शरीरातील कोणत्याही प्रकारच्या कोष्टकांमध्ये विकसित होऊ शकतात. हे असेल तर कॅन्सर, हृदय रोग आणि स्पिनल कॉर्ड चोटी इतर रोगांचे उपचार करण्यासाठी हे एक शक्तिशाली साधन बनतात.
• बायोसेन्सर्स हे उपकरण शरीरातील विशिष्ट अवयवांचे शोध घेऊ शकतात. बायोसेन्सर्स मधुमेह रोग्यांमध्ये रक्तातील ग्लूकोझचे निरीक्षण करण्यासाठी आणि कॅन्सर कोष्टकांचे शोध घेण्यासाठी इतर विविध वैद्यकीय वापरांमध्ये वापरले जातात.
• बायोइन्फॉर्मॅटिक्स ही जैविक डेटाचे विश्लेषण करण्यासाठी संगणकांचा वापर आहे. बायोइन्फॉर्मॅटिक्सचा उपयोग नवीन औषधे विकसित करण्यासाठी आणि नवीन टोक्सिन्स डिझाइन करण्यासाठी केला जातो.