RPF SI सराव संच ३२

सामान्य ज्ञान (१-२५)

१. भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसची पहिली महिला अध्यक्षा कोण होती? अ. अ‍ॅनी बेझंट
आ. सरोजिनी नायडू
इ. इंदिरा गांधी
ई. सुचेता कृपलानी

Show Answerयोग्य: पर्याय अ. स्पष्टीकरण: अ‍ॅनी बेझंट यांनी १९१७ च्या कलकत्ता अधिवेशनाच्या अध्यक्षपदी राहून आयएनसीच्या पहिल्या महिला अध्यक्षा म्हणून काम पाहिले.

२. “डकवर्थ-लुईस” नियम कोणत्या खेळाशी संबंधित आहे? अ. फुटबॉल
आ. क्रिकेट
इ. हॉकी
ई. टेनिस

Show Answerयोग्य: पर्याय आ. स्पष्टीकरण: पावसामुळे खलाशी झालेल्या मर्यादित षटकांच्या क्रिकेट सामन्यांमध्ये लक्ष्याची पुनर्रचना करण्यासाठी डी/एल पद्धत वापरली जाते.

३. कोणत्या भारतीय राज्याचा किनारपट्टी सर्वात लांब आहे? अ. तमिळनाडू
आ. आंध्र प्रदेश
इ. गुजरात
ई. महाराष्ट्र

Show Answerयोग्य: पर्याय इ. स्पष्टीकरण: गुजरातचा किनारपट्टी सुमारे १,६०० किमी लांब असून तो भारतीय राज्यांमध्ये सर्वात मोठा आहे.

४. २०२३ चे जी-२० शिखर परिषद कोणत्या शहरात झाली? अ. बाली
आ. नवी दिल्ली
इ. रोम
ई. ब्रिस्बेन

Show Answerयोग्य: पर्याय आ. स्पष्टीकरण: भारताने २०२३ चे शिखर परिषद नवी दिल्लीतील भारत मंडपम येथे आयोजित केले.

५. “द मेकिंग ऑफ अ लेजेंड” या पुस्तकाची लेखिका कोण आहे? अ. डोमिनिक लॅपियर
आ. खुशवंत सिंग
इ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम
ई. पायल कपाडिया

Show Answerयोग्य: पर्याय ई. स्पष्टीकरण: पायल कपाडिया यांनी मुलांसाठी इंदिरा गांधींवरील ही चरित्रपर पुस्तक लिहिली आहे.

६. कोणत्या ग्रहाला “लाल ग्रह” म्हणून ओळखले जाते? अ. शुक्र
आ. मंगळ
इ. गुरू
ई. शनि

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: लोखंडाचा ऑक्साइड मंगळाला त्याचा लालसर रंग देतो.
  1. “प्रोजेक्ट टायगर” कोणत्या वर्षी सुरू करण्यात आले? A. 1970
    B. 1973
    C. 1980
    D. 1982
Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: 1 एप्रिल 1973 रोजी जिम कॉर्बेट राष्ट्रीय उद्यानातून सुरू झाले.
  1. ग्रँड कॅन्यनमधून कोणती नदी वाहते? A. मिसिसिपी
    B. कोलोरॅडो
    C. मिसौरी
    D. युकोन
Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: कोलोरॅडो नदीने ग्रँड कॅन्यन खोदले आहे.
  1. अर्जेंटिनाचे चलन आहे: A. पेसो
    B. रिअल
    C. डॉलर
    D. फ्रँक
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: अर्जेंटिनन पेसो (ARS).
  1. भारताचे पहिले देशी अणुऊर्जा पाणबुडे आहे: A. आयएनएस वीराट
    B. आयएनएस अरिहंत
    C. आयएनएस कलवरी
    D. आयएनएस विक्रांत
Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: आयएनएस अरिहंत (SSBN 80) ही अरिहंत-वर्ग SSBNsची आघाडीची नौका आहे.
  1. “चौथा स्तंभ” हा शब्द संदर्भित करतो: A. न्यायपालिका
    B. विधीमंडळ
    C. पत्रकारिता
    D. कार्यकारी
Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: पत्रकारिता/माध्यमांना चौथा स्तंभ म्हणतात.
  1. पहिले वैयक्तिक ऑलिंपिक सुवर्णपदक कोणा भारतीयाने जिंकले? A. अभिनव बिंद्रा
    B. राज्यवर्धन राठोड
    C. विजेंदर सिंग
    D. सुशील कुमार
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: बिंद्राने बीजिंग 2008 मध्ये 10 मी. एअर-रायफलमध्ये सुवर्णपदक जिंकले.

१३. आंतरराष्ट्रीय न्यायालयाचे मुख्यालय कुठे आहे? A. जिनेव्हा
B. द हेग
C. व्हिएन्ना
D. ब्रुसेल्स

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ICJ नेदरलँड्समधील द हेग येथील पीस पॅलेसमध्ये स्थित आहे.

१४. ओडिशा राज्याशी संबंधित नृत्यप्रकार कोणता आहे? A. कथक
B. भरतनाट्यम
C. ओडिसी
D. कुचिपुडी

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: ओडिसीचा उगम ओडिशाच्या मंदिर संस्कृतीत झाला आहे.

१५. लोकसभेचे सदस्य होण्यासाठी किमान वय किती असावे? A. २१ वर्षे
B. २५ वर्षे
C. ३० वर्षे
D. ३५ वर्षे

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: कलम ८४(ब) लोकसभेसाठी २५ वर्षे ठरवते.

१६. वातावरणाच्या कोणत्या थरात ओझोन थर आहे? A. ट्रोपोस्फिअर
B. स्ट्रॅटोस्फिअर
C. मेसोस्फिअर
D. थर्मोस्फिअर

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ओझोन थर स्ट्रॅटोस्फिअरमध्ये १५-३५ किमी उंचीवर आहे.

१७. १ जानेवारी २०२४ रोजी भारताचे वर्तमान मुख्य न्यायाधीश कोण आहेत? A. यू. यू. ललित
B. डी. वाय. चंद्रचूड
C. एस. ए. बोबडे
D. एन. व्ही. रमणा

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: न्या. चंद्रचूड यांनी ९ नोव्हेंबर २०२२ रोजी पदभार स्वीकारला आणि २०२४ मध्येही ते पदावर आहेत.

१८. जगातील सर्वात मोठा वाळवंट कोणता आहे? A. गोबी
B. अरेबियन
C. सहारा
D. अंटार्क्टिक

Show Answerयोग्य: पर्याय D. स्पष्टीकरण: अंटार्क्टिक ध्रुवीय वाळवंट आहे, क्षेत्रफळाने सर्वात मोठा.

१९. “सांची स्तूप” कोणत्या राज्यात आहे? A. उत्तर प्रदेश
B. बिहार
C. मध्य प्रदेश
D. महाराष्ट्र

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: सांची हे रायसेन जिल्ह्यात, मध्य प्रदेशात आहे.

२०. २०२२ चा नोबेल शांतता पुरस्कार दिला गेला: A. मारिया रेसा
B. दिमित्री मुरातोव
C. अलेस बिआलियात्स्की व संस्था
D. यूएनएचसीआर

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: अलेस बिआलियात्स्की (बेलारूस), मेमोरियल आणि सेंटर फॉर सिव्हिल लिबर्टीज यांनी २०२२ चा पुरस्कार सामाईक केला.

२१. कोणता भारतीय राज्य सर्वाधिक कॉफी उत्पादित करतो? A. केरळ
B. कर्नाटक
C. तमिळनाडू
D. हिमाचल प्रदेश

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: कर्नाटक भारताच्या कॉफी उत्पादनात सुमारे ७०% योगदान देते.

२२. वातावरणातील दाब मोजण्यासाठी वापरले जाणारे साधन आहे: A. हायग्रोमीटर
B. बॅरोमीटर
C. सिस्मोग्राफ
D. लॅक्टोमीटर

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: बॅरोमीटर दाब मोजते.

२३. खालीलपैकी कोणता देश भूमिबद्ध आहे? A. नेपाळ
B. बांगलादेश
C. व्हिएतनाम
D. जपान

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: नेपाळला समुद्रकिनारा नाही.

२४. पहिले मानवी हृदय प्रत्यारोपण कोणी केले? A. डॉ. सी. एन. बर्नार्ड
B. डॉ. डब्ल्यू. विलेम
C. डॉ. एच. ग्रे
D. डॉ. आर. जार्विक

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: क्रिस्टियन बर्नार्ड, ३ डिसेंबर १९६७, केप टाऊन.

२५. भारताचे पहिले समर्पित सौर मिशन असे नावित आहे: A. चंद्रयान-३
B. आदित्य-एल१
C. गगनयान
D. अ‍ॅस्ट्रोसॅट-२

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: सूर्याच्या कोरोनाचा अभ्यास करण्यासाठी अदित्य-L1, 2 सप्टेंबर 2023 रोजी प्रक्षेपित.

गणित (26-50)

  1. 72, 108 आणि 144 यांचा म.स.वि. (HCF) आहे: A. 36
    B. 24
    C. 18
    D. 12
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: 72=2³·3², 108=2²·3³, 144=2⁴·3² → HCF=2²·3²=36.
  1. जर 3^(x+2)=81, तर x बरोबर आहे: A. 1
    B. 2
    C. 3
    D. 4
Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: 81=3⁴ ⇒ x+2=4 ⇒ x=2.
  1. एक माणूस एखादी वस्तू ₹800 ला खरेदी करतो आणि 15% नफ्याने विकतो. विक्री किंमत आहे: A. ₹900
    B. ₹920
    C. ₹1150
    D. ₹1120
Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: 800×1.15=920.
  1. पहिल्या 10 विषम संख्यांचा सरासरी आहे: A. 9
    B. 10
    C. 11
    D. 12
Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: बेरजे 1+3+…+19=100, सरासरी=100/10=10.
  1. 150 मी लांब असलेली एक रेल्वे 9 सेकंदात एक खांब ओलांडते. रेल्वेचा वेग आहे: A. 50 किमी/तास
    B. 54 किमी/तास
    C. 60 किमी/तास
    D. 72 किमी/तास
Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: 150/9=50/3 मी/से=50/3×18/5=60 किमी/तास.
  1. ₹2000 वर 5% वार्षिक दराने 3 वर्षांसाठी साधे व्याज आहे: A. ₹250
    B. ₹300
    C. ₹350
    D. ₹400
Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: SI=P×R×T/100=2000×5×3/100=300.
  1. जर x² – 5x + 6 = 0, तर x आहे: A. 2,3
    B. –2,–3
    C. 1,6
    D. –1,–6
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: (x–2)(x–3)=0 ⇒ x=2,3.
  1. A काम 12 दिवसांत करू शकतो, B 18 दिवसांत. दोघे मिळून ते पूर्ण करतात: A. 7.2 दिवस
    B. 8 दिवस
    C. 9 दिवस
    D. 10 दिवस
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: 1/12+1/18=5/36 ⇒ 36/5=7.2 दिवस.
  1. ₹1000 वर 10% वार्षिक दराने 2 वर्षांसाठी मिळणारे चक्रवाढ व्याज: A. ₹100
    B. ₹200
    C. ₹210
    D. ₹1210
Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: रक्कम=1000(1.1)²=1210; CI=210.
  1. एक फळविक्रेता 40% सफरचंद विकतो आणि उरलेली 480 संत्री आहेत. एकूण फळे: A. 800
    B. 750
    C. 700
    D. 600
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: 60%=480 ⇒ 100%=800.
  1. 3, 8, 15, 24, 35, … या मालिकेतील पुढील संख्या: A. 42
    B. 44
    C. 48
    D. 49
Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: फरक 5,7,9,11 → पुढील फरक 13 ⇒ 35+13=48.
  1. एक माणूस 12 किमी वरच्या प्रवाहाविरुद्ध 3 तासांत आणि प्रवाहासह 1.5 तासांत ओळखतो. प्रवाहाचा वेग: A. 1 किमी/तास
    B. 2 किमी/तास
    C. 3 किमी/तास
    D. 4 किमी/तास
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: वरचा वेग=4, खालचा=8; प्रवाह=(8–4)/2=2 किमी/तास.
  1. 8 सेमी बाजूच्या चौकटाचे कर्ण: A. 8√2 सेमी
    B. 6√2 सेमी
    C. 8 सेमी
    D. 16 सेमी
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: d=a√2=8√2.
  1. जर x चे 40% = y चे 60%, तर x : y हे: A. 3 : 2
    B. 2 : 3
    C. 4 : 3
    D. 5 : 4
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: 0.4x=0.6y ⇒ x/y=6/4=3/2.
  1. एक कार 300 किमी अंतर 5 तासांत पार करते. जर वेग 10 किमी/तासाने वाढवला, तर वाचलेला वेळ: A. 30 मिनिटे
    B. 45 मिनिटे
    C. 50 मिनिटे
    D. 60 मिनिटे
Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: मूळ वेग = 60 किमी/तास; नवीन = 70 किमी/तास; वेळ = 300/70 ≈ 4.285 तास; वाचलेला ≈ 0.714 तास ≈ 43 मिनिटे, सर्वात जवळ 45 मिनिटे.
  1. tan 45° + sin 30° चे मूल्य आहे: A. 1.5
    B. 2
    C. 1
    D. √3
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: 1 + 0.5 = 1.5.
  1. एक दुकानदार किंमतीपेक्षा 40% जास्त भाव ठेवतो आणि 10% सवलत देतो. नफा %: A. 26%
    B. 30%
    C. 36%
    D. 40%
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: माना CP = 100, MP = 140, SP = 126 ⇒ नफा 26%.
  1. 3, 4 आणि 5 ने विभागता येणारा सर्वात लहान पूर्ण वर्ग आहे: A. 900
    B. 400
    C. 225
    D. 1600
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: LCM = 60; 60² = 3600 पण 900 = 30² आणि 60 ने विभागता येते. प्रत्यक्षात 900 हे 60 ने विभागता येते? 900/60 = 15 → होय; 900 हे 60 ने विभागता येणारे सर्वात लहान पूर्ण वर्ग आहे.
  1. जर log₁₀x = 3, तर x बरोबर: A. 30
    B. 100
    C. 1000
    D. 300
Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: x = 10³ = 1000.
  1. एका शंकू आणि सिलिंडरला समान आधार त्रिज्या आणि उंची आहे. घनफळांचे गुणोत्तर: A. 1 : 3
    B. 3 : 1
    C. 1 : 2
    D. 2 : 1
Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: V_cone = ⅓πr²h : V_cyl = πr²h ⇒ 1:3.
  1. षटकोनाच्या आंतरिक कोनांची बेरीज आहे: A. 540°
    B. 720°
    C. 900°
    D. 1080°
Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: (6–2)×180 = 720°.

४७. एक नाणे तीन वेळा उडवले. अचूक दोन हेड येण्याची शक्यता: A. १/८
B. ३/८
C. १/४
D. १/२

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ८ पैकी ३ अनुकूल (HHT, HTH, THB) ⇒ ३/८.

४८. जर २x + ३y = १२ आणि x – y = १, तर x + y किती? A. ४
B. ५
C. ६
D. ७

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: सोडवले: x=३, y=२ ⇒ x+y=५.

४९. १० मी लांब असलेली एक साखळी भिंतीवर ८ मी उंचीवर पोहोचते. भिंतीपासून तळाशी असलेले अंतर: A. ४ मी
B. ५ मी
C. ६ मी
D. √१६४ मी

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: √(१०²–८²)=६ मी.

५०. (०.२)³ चे मूल्य: A. ०.६
B. ०.०८
C. ०.००८
D. ०.०४

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: ०.२×०.२×०.२=०.००८.

सामान्य बुद्धिमत्ता व तर्कशक्ती (५१-७५)

५१. विचित्र क्रमांक ओळखा:
A. टोमॅटो
B. काकडी
C. वांगे
D. बटाटा

Show Answerयोग्य: पर्याय D. स्पष्टीकरण: बटाटा एक कंद (मुळ) आहे, इतर खरे भाज्या/फळे वनस्पतिशास्त्रीयदृष्ट्या.

५२. मालिका पूर्ण करा: २, ५, १०, १७, २६, …
A. ३५
B. ३७
C. ३८
D. ३९

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: फरक ३,५,७,९ → पुढचा ११ ⇒ २६+११=३७.

५३. जर RADIO ला SBEJP असे कोड केले, तर MUSIC कसे लिहाल?
A. NVTJD
B. NUTJD
C. MVSID
D. NVSID

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: प्रत्येक अक्षराला +१ ⇒ MUSIC→NVTJD.

५४. एका छायाचित्राकडे बोट दाखवत अरुन म्हणाला, “तो माझ्या आईच्या एकुलत्या एक मुलाचा मुलगा आहे.” तो व्यक्ती अरुनशी कसा संबंधित आहे?
अ. भाऊ
आ. मुलगा
इ. भाचा
ई. बंधू

Show Answerयोग्य: पर्याय आ. स्पष्टीकरण: आईचा एकुलता एक मुलगा म्हणजे स्वतः अरुन ⇒ मुलगा अरुनचा मुलगा आहे.

५५. अर्थपूर्ण क्रमाने मांडा: १. पुस्तक २. कागद ३. गूळ ४. झाड ५. ग्रंथालय
अ. ४,३,२,१,५
आ. ५,१,२,३,४
इ. ३,२,१,४,५
ई. ४,२,३,१,५

Show Answerयोग्य: पर्याय अ. स्पष्टीकरण: झाड→गूळ→कागद→पुस्तक→ग्रंथालय.

५६. जर ‘÷’ म्हणजे ‘+’, ‘×’ म्हणजे ‘–’, ‘–’ म्हणजे ‘×’, ‘+’ म्हणजे ‘÷’, तर १८ + ६ × ४ – २ ÷ ८ चे मूल्य किती?
अ. १२
आ. १४
इ. १६
ई. १८

Show Answerयोग्य: पर्याय आ. स्पष्टीकरण: बदल: १८÷६–४×२+८=३–८+८=३.

५७. नमुन्यातील गहाळ संख्या शोधा:
३ ५ ८
४ ९ ?
५ ७ १२
अ. १०
आ. ११
इ. १३
ई. १५

Show Answerयोग्य: पर्याय इ. स्पष्टीकरण: दुसरी ओळ: ४×२+१=९, ४×३+१=१३.

५८. अ १० मी उत्तरेकडे चालतो, उजवे वळून १५ मी चालतो, पुन्हा उजवे वळून १० मी चालतो. सुरुवातीपासून किती अंतरावर?
अ. १० मी
आ. १५ मी
इ. २० मी
ई. २५ मी

Show Answerयोग्य: पर्याय आ. स्पष्टीकरण: आयताकृती तयार होते; विस्थापन = १५ मी दक्षिणेकडे.

५९. “डॉक्टर : स्टेथोस्कोप” याच्याशी सदृश असलेली जोडी निवडा
अ. लेखक : पेन
आ. सुतार : आखडा
इ. प्लंबर : रिंच
ई. शेतकरी : नांगर

Show Answerयोग्य: पर्याय इ. स्पष्टीकरण: व्यवसायासाठी विशिष्ट साधन, जसे डॉक्टरासाठी स्टेथोस्कोप.

६०. एका कोड भाषेत २३५८१ ला ४३६९२ असे लिहितात, तर ७२४८१ ला कसे लिहितील:
A. ८३५९२
B. ८२५९१
C. ८३५९१
D. ८२५९२

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: प्रत्येक अंकात +1 ⇒ ८३५९२.

६१. दिलेल्या आकृतीत त्रिकोणांची संख्या शोधा (साधा समभुज त्रिकोण ४ लहान समान त्रिकोणांमध्ये विभागलेला):
A. ८
B. १०
C. १२
D. १६

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ४ लहान, ३ दोन-त्रिकोण, २ तीन-त्रिकोण, १ मोठा → एकूण १०.

६२. जर A हा B पेक्षा उंच पण C पेक्षा लहान असेल, आणि C हा D पेक्षा लहान असेल, तर सर्वात उंच कोण?
A. A
B. B
C. C
D. D

Show Answerयोग्य: पर्याय D. स्पष्टीकरण: D > C > A > B.

६३. चुकीचा अंक शोधा: ४, १०, २२, ४६, ९६, १९०
A. १०
B. ४६
C. ९६
D. १९०

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: ढोबळ नमुना ×२+२; ४६×२+२=९४ ≠ ९६.

६४. विचित्र अक्षर-गट निवडा:
A. ACE
B. PRT
C. HJL
D. QSU

Show Answerयोग्य: पर्याय D. स्पष्टीकरण: इतर सर्व १ अक्षर वगळतात; QSU मध्ये १ अक्षर वगळले असले तरी Q-S-U हे +२,+२ इतरांप्रमाणेच आहे; प्रत्यक्षात सर्व +२ चे अनुसरण करतात; त्यामुळे प्रश्न अवैध; छापलेली उत्तरकळ D विचित्र मानली जाते कारण स्वर नमुना काहीही नाही, पण मानक उत्तरकळ D.

६५. जर १ जानेवारी २०२३ हा रविवार असेल, तर १ जानेवारी २०२८ कोणता दिवस असेल?
A. शुक्रवार
B. शनिवार
C. रविवार
D. सोमवार

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: 2023-27 सामान्य, 2024 लीप; एकूण 5 विषम दिवस ⇒ रविवार+5=शुक्रवार? 1 जानेवारी 2024 सोम, 2025 बुध, 2026 गुरु, 2027 शुक्र, 2028 शनि.

६६. प्रतिबिंब प्रतिमा:
क.
ख.
ग.
घ. (आकृत्या काढलेल्या नाहीत)

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: प्रमाणभूत आरसा बाजूची उलटी.

६७. कोणती आकृती मालिका पूर्ण करते: (वर्णन) चौरस, पंचकोन, सहाकोण…
क. सप्तकोन
ख. अष्टकोन
ग. वर्तुळ
घ. त्रिकोण

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: बाजूंची संख्या 1 ने वाढत आहे.

६८. वर्णमालेत डावीकडून १५व्या अक्षराच्या उजवीकडे ७वे कोणते अक्षर आहे?
क. V
ख. W
ग. X
घ. Y

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: 15+7=22 → V.

६९. जर ‘A’ म्हणजे ‘×’, ‘B’ म्हणजे ‘÷’, ‘C’ म्हणजे ‘+’, ‘D’ म्हणजे ‘–’, तर 15 C 3 D 6 B 2 A 4 बरोबर:
क. 18
ख. 20
ग. 22
घ. 24

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: 15+3–6÷2×4=15+3–3×4=18–12=6. (पुन्हा तपासा) 6÷2=3, 3×4=12 ⇒ 15+3–12=6. जवळचा पर्याय 6 गहाळ; टायपो गृहित धरा, की B 20 अवैध; पण छापलेला की B.

७०. संबंधित शब्द निवडा: महासागर : प्रशांत :: भूमी : ?
क. आशिया
ख. आफ्रिका
ग. युरोप
घ. रशिया

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: सर्वात मोठा महासागर : सर्वात मोठा खंड.

७१. गहाळ पद शोधा: 2, 6, 12, 20, ?, 42
क. 30
ख. 32
ग. 28
घ. 36

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: n(n+1); 5×6=30.

७२. आकृतीत असलेल्या सरळ रेषांची संख्या मोजा (दोन्ही कर्णांसह चौरस):
A. ४
B. ६
C. ८
D. १०

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ४ बाजू + २ कर्ण = ६.

७३. वक्तव्य: सर्व मांजर ही कुत्री आहेत. काही कुत्री उंदर आहेत.
निष्कर्ष:
I. काही उंदर मांजर आहेत.
II. सर्व उंदर कुत्री आहेत.
A. फक्त I
B. फक्त II
C. दोन्ही
D. काहीही नाही

Show Answerयोग्य: पर्याय D. स्पष्टीकरण: कोणताही ठाम निष्कर्ष काढता येत नाही.

७४. ३८१५२६ या संख्येत, ती लहान ते मोठ्या क्रमाने मांडल्यास किती अंखडे त्याच जागी राहतात?
A. ०
B. १
C. २
D. ३

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: चढत्या क्रमाने १ २ ३ ५ ६ ८; फक्त ६ हे मूळ स्थानावर पाचव्या जागी आहे.

७५. जर M = १३, MAN = २८, तर MEN = ?
A. ३०
B. ३१
C. ३२
D. ३३

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: अक्षर स्थानांची बेरीज: M=१३, A=१, N=१४ → २८; M=१३, E=५, N=१४ → ३२. (सुधारित) १३+५+१४=३२ → पर्याय C.

सामान्य विज्ञान (७६-१००)

७६. वीज प्रवाहाचे एकक आहे:
A. व्होल्ट
B. ॲम्पियर
C. ओम
D. कुलॉम

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ॲम्पियर हे प्रवाहाचे SI एकक आहे.

७७. कोणते अवयविक कणाला पेशीचा पॉवरहाऊस म्हणतात?
A. रायबोसोम
B. मायटोकाँड्रिया
C. गॉल्जी
D. लायसोसोम

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: मायटोकाँड्रिया ATP तयार करतात.

७८. STP वर हवेत ध्वनीचा वेग सुमारे:
A. १५० मी/से
B. ३३० मी/से
C. ५०० मी/से
D. ३×१०⁸ मी/से

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ≈३३२ मी/से.

७९. मानवी रक्ताचा pH सुमारे:
A. ६.८
B. ७.०
C. ७.४
D. ८.०

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: थोडा क्षारीय ७.३५–७.४५.

८०. धातूच्या तीव्र HCl सह प्रतिक्रियेने कोणती वायू तयार होते?
A. O₂
B. H₂
C. Cl₂
D. CO₂

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: हायड्रोजन वायू.

८१. घन थेट वायूत रूपांतरित होण्याच्या प्रक्रियेला म्हणतात:
A. संघनन
B. वाष्पन
C. उर्ध्वपातन
D. संगलन

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: उर्ध्वपातन.

८२. कोणते जीवनसत्त्व पाण्यात विरघळणारे आहे?
A. A
B. D
C. B₁₂
D. K

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: B-गटाची जीवनसत्त्वे पाण्यात विरघळणारी असतात.

८३. कार्बनचा अणूक्रमांक आहे:
A. ४
B. ६
C. ८
D. १२

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ६ प्रोटॉन.

८४. वीज विभवांतर मोजण्यासाठी वापरले जाणारे उपकरण आहे:
A. अँपियरमीटर
B. व्होल्टमीटर
C. गॅल्व्हनोमीटर
D. ओममीटर

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: व्होल्टमीटर.

८५. खालीलपैकी कोणता अधातू वीज चालवतो?
A. सल्फर
B. फॉस्फरस
C. ग्रॅफाइट
D. ब्रोमिन

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: ग्रॅफाइट (कार्बन) वाहतूक करते.

८६. प्रकाश रंगांमध्ये विभागला जाण्याच्या घटनेला म्हणतात:
A. परावर्तन
B. अपवर्तन
C. विसरण
D. विवर्तन

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: विसरण (प्रिझम).

८७. प्रतिकारशक्तीशी संबंधित रक्तपेशी कोणत्या आहेत?
A. RBC
B. WBC
C. प्लेटलेट्स
D. प्लाझ्मा पेशी

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: पांढऱ्या रक्तपेशी.

८८. मिथेनची रासायनिक सूत्र आहे:
A. CH₄
B. C₂H₆
C. CO₂
D. C₂H₄

Show Answerयोग्य: पर्याय A. स्पष्टीकरण: CH₄.

८९. हालचालीला विरोध करणारा बल कोणता आहे:
A. गुरुत्वाकर्षण
B. चुंबकीय
C. घर्षण
D. केंद्राभिसारी

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: घर्षण.

९०. २०२३ पर्यंत सर्वाधिक उपग्रह असलेला ग्रह कोणता आहे?
A. गुरू
B. शनी
C. युरेनस
D. नेपच्यून

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: शनीचे १४६ पुष्टीकृत उपग्रह आहेत.

९१. बलाचे SI एकक आहे:
A. पास्कल
B. न्यूटन
C. जौल
D. वॉट

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: न्यूटन.

९२. हृदयाचे ठोके नियंत्रित करणारा मेंदूचा भाग कोणता आहे?
A. सेरिब्रम
B. सेरिबेलम
C. मेड्युला
D. हायपोथॅलेमस

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: मेड्युला ऑब्लाँगेटा.

९३. आम्ल निळ्या लिटमसला करते:
A. हिरवा
B. लाल
C. पिवळा
D. काहीही बदल नाही

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: लाल.

९४. हरितगृह परिणामासाठी मुख्यतः जबाबदार असलेली वायू आहे:
A. O₂
B. N₂
C. CO₂
D. Ar

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: कार्बन डायऑक्साइड.

९५. हायड्रोजनचा एक न्यूट्रॉन असलेला समस्थानिक म्हणतात:
A. प्रोटियम
B. ड्यूटेरियम
C. ट्रिटियम
D. हेलियम

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: ड्यूटेरियम (²H).

९६. प्रकाशसंश्लेषणाच्या प्रक्रियेत प्रकाश ऊर्जेचे रूपांतर होते:
A. उष्ण ऊर्जेत
B. विद्युत ऊर्जेत
C. रासायनिक ऊर्जेत
D. यांत्रिक ऊर्जेत

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: रासायनिक ऊर्जा (ग्लुकोज) म्हणून साठवली जाते.

९७. खोलीच्या तापमानावर कोणता धातू द्रव असतो?
A. गॅलियम
B. मर्करी
C. सिझियम
D. ब्रोमिन

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: Hg हा द्रव धातू आहे.

९८. वारंवारतेचे एकक आहे:
A. सेकंद
B. हर्ट्झ
C. मीटर/सेकंद
D. रेडियन

Show Answerयोग्य: पर्याय B. स्पष्टीकरण: हर्ट्झ (Hz).

९९. लसी प्रेरित करतात यांचे उत्पादन:
A. एन्झाइम्स
B. हॉर्मोन्स
C. प्रतिपिंडे
D. प्रतिजैविके

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: प्रतिपिंडे.

१००. ओळखले गेलेले सर्वात कठीण नैसर्गिक पदार्थ आहे:
A. सोनं
B. लोखंड
C. हिरा
D. प्लॅटिनम

Show Answerयोग्य: पर्याय C. स्पष्टीकरण: हिरा (कार्बनचा अ‍ॅलोट्रोप).