ଭାରତର ରାଜ୍ୟଗୁଡିକ:

• ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ
• ଆସାମ
• ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ
• ବିହାର
• ଛତିଶଗଡ଼ ଗୋଆ
• ଗୁଜରାଟ
• ହରିୟାଣା ହେଉଛି ଭାରତର ଏକ ରାଜ୍ୟ।
• ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ
• ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ
• କର୍ଣ୍ଣାଟକ
• କେରଳ
• ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶ
• ମହାରାଷ୍ଟ୍ର
• ମଣିପୁର
• ମେଘାଳୟ
• ମିଜୋରାମ
• ନାଗାଲାଣ୍ଡ
• ଓଡ଼ିଶା
• ପଞ୍ଜାବ
• ରାଜସ୍ଥାନ
• ସିକ୍କିମ
• ତାମିଲନାଡୁ
• ତେଲେଙ୍ଗାନା
• ତ୍ରିପୁରା
• ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ
• ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ
• ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ

ଭାରତର କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡିକ:

• ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ
• ଚଣ୍ଡୀଗଡ଼
• ଦାଦରା ଓ ନଗର ହବେଲୀ ଏବଂ ଦମନ ଓ ଦିଉ
• ଦିଲ୍ଲୀ
• ଲକ୍ଷଦ୍ୱୀପ
• ପୁଡୁଚେରୀ
• ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର
• ଲାଦାଖ

ଭାରତର ଭୌଗୋଳିକ ବିଶେଷତା:

• ଭାରତ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ହିମାଳୟ ଓ ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଏସିଆରୁ ଅଲଗା ହୋଇଛି।
• ଏହା କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ବିଶ୍ୱର ସପ୍ତମ ବୃହତ୍ତମ ଦେଶ ଏବଂ ୧.୩ ଶହକୋଟିରୁ ଅଧିକ ଜନସଂଖ୍ୟା ଥିବାରୁ ଏହା ବିଶ୍ୱର ଦ୍ୱିତୀୟ ସର୍ବାଧିକ ଜନସଂଖ୍ୟା ବିଶିଷ୍ଟ ଦେଶ।
• ଭାରତ ଭାରତୀୟ ପ୍ଲେଟ୍ ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଭାରତୀୟ ପ୍ଲେଟ୍ ଅଂଶ।

କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ଅନୁସାରେ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ୍ ଦେଶଗୁଡିକ:

• ରୁଷିଆ (୧୭,୧୨୪,୪୪୨ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର)
• କାନାଡା (୯,୯୮୪,୬୭୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର)
• ଚୀନ (୯,୭୦୬,୯୬୧ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର)
• ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା (୯,୬୨୯,୦୯୧ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର)
• ବ୍ରାଜିଲ୍ (୮,୫୧୫,୭୬୭ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର)
• ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ (୭,୬୯୨,୯୨୪ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର)

ଭାରତର କ୍ଷେତ୍ରଫଳ: ୩.୨୮ ନିୟୁତ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର

• ଭାରତର ସମୁଦାୟ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ୩,୨୮୭,୨୬୩ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର।
• ସ୍ଥଳ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ: ୨,୯୭୩,୧୯୩ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର
• ଜଳ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ: ୩,୧୪୦,୭୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର
• ଭାରତର ଜଳ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ଏହାର ସମୁଦାୟ କ୍ଷେତ୍ରଫଳର ପ୍ରାୟ ୨.୪% ଅଟେ।

ତୁଳନା:

• ଭାରତ ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟଠାରୁ ୧୨ ଗୁଣ ବଡ଼।
• ଭାରତ ଜାପାନଠାରୁ ୮ ଗୁଣ ବଡ଼।
• ଭାରତ ୟୁରୋପୀୟ ୟୁନିଅନର (ସମସ୍ତ ୨୮ଟି ସଦସ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ମିଶି) ପ୍ରାୟ ୩/୪ ଅଂଶ ପରିମାଣର। - କନ୍ୟାକୁମାରୀ ହେଉଛି ଭାରତ ମୁଖ୍ୟଭୂମିର ଦକ୍ଷିଣତମ ବିନ୍ଦୁ। ଏହା ସେହି ସ୍ଥାନରେ ଅବସ୍ଥିତ ଯେଉଁଠାରେ ତିନୋଟି ସମୁଦ୍ର ମିଳିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ଭାରତୀୟ ମହାସାଗରରେ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ସଂକୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥାଏ। ଭାରତର ପ୍ରକୃତ ଦକ୍ଷିଣତମ ବିନ୍ଦୁ ହେଉଛି ଇନ୍ଦିରା ପଏଣ୍ଟ, ଯାହା ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଇଣ୍ଡୋନେସିଆଠାରୁ ଅଧିକ ଦୂର ନୁହେଁ। ତଥାପି, ୨୦୦୪ ର ସୁନାମୀ ସମୟରେ ଇନ୍ଦିରା ପଏଣ୍ଟ ବୁଡ଼ିଗଲା।
• ଲକ୍ଷଦ୍ୱୀପ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ହେଉଛି ଏକ ଦ୍ୱୀପସମୂହ ଯାହା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ତୁଳନାରେ ଭାରତୀୟ ଉପକୂଳଠାରୁ ନିକଟତର।
• ଭାରତର ଏକ ଅତି ଲମ୍ବା ଉପକୂଳରେଖା ଅଛି, ଯାହା ପ୍ରାୟ ପୃଥିବୀର ବ୍ୟାସ ସହିତ ସମାନ।
• ଭାରତର ଉତ୍ତରରୁ ଦକ୍ଷିଣ ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ପଶ୍ଚିମ ଦୂରତା ଡିଗ୍ରୀରେ ପ୍ରାୟ ସମାନ (ପ୍ରାୟ ୩୦ ଡିଗ୍ରୀ), କିନ୍ତୁ କିଲୋମିଟରରେ, ଉତ୍ତର-ଦକ୍ଷିଣ ଦୂରତା (ପ୍ରାୟ ୩୨୦୦ କିମି) ପୂର୍ବ-ପଶ୍ଚିମ ଦୂରତା (ପ୍ରାୟ ୩୦୦୦ କିମି) ଠାରୁ ଅଧିକ।
• ଭାରତ ପୂର୍ବରୁ ପଶ୍ଚିମକୁ ଏତେ ବ୍ୟାପିଥିବାରୁ, ପୂର୍ବତମ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମତମ ବିନ୍ଦୁ ମଧ୍ୟରେ ଦୁଇ ଘଣ୍ଟାର ସମୟ ପାର୍ଥକ୍ୟ ରହିଛି।
• ଭାରତର ମାନକ ମେରିଡିଆନ୍ (୮୨ ଡିଗ୍ରୀ ୩୦ ମିନିଟ୍ ପୂର୍ବ) ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି ରେଖା ଦେଇ ଗତି କରେ, ଯାହା ଏକ କାଳ୍ପନିକ ରେଖା ଯାହା ବିଷୁବରେଖାରୁ ୨୩ ଡିଗ୍ରୀ ୨୬ ମିନିଟ୍ ଉତ୍ତରରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଭାରତକୁ ଦୁଇଟି ପ୍ରାୟ ସମାନ ଅଂଶରେ ବିଭକ୍ତ କରେ।
• ଉତ୍ତର ଅଂଶ ହେଉଛି ଏକ ବିସ୍ତୃତ ଅଞ୍ଚଳ ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ପଶ୍ଚିମକୁ ବିସ୍ତୃତ, ସମତଳ ମଧ୍ୟଭୂମି ଏବଂ ମହିମାମୟ ହିମାଳୟରେ ଗଠିତ।
• ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି ରେଖାର ତଳେ ଥିବା ଦକ୍ଷିଣ ଅଂଶ, ଏକ ତ୍ରିଭୁଜ ଆକୃତିର, ଯାହାର ଆଧାର ଦକ୍ଷିଣରେ ଏବଂ ଶୀର୍ଷ ଉତ୍ତରକୁ ଇଙ୍ଗିତ କରେ। ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ମୁଖ୍ୟତଃ ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ପ୍ରସ୍ଥଭୂମି ନେଇ ଗଠିତ, କିନ୍ତୁ ଏଥିରେ ପୂର୍ବ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମର ଉପକୂଳୀୟ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡିକ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
• ପଶ୍ଚିମର ଗୁଜରାଟ ରାଜ୍ୟରୁ ପୂର୍ବର ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ରାଜ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ସମୟରେ ଦୁଇ ଘଣ୍ଟାର ପାର୍ଥକ୍ୟ ରହିଛି। ସମସ୍ତ ଦେଶ ପାଇଁ ଏକତା ନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ, ଭାରତର ମାନକ ମେରିଡିଆନ୍ (୮୨ ଡିଗ୍ରୀ ୩୦ ମିନିଟ୍ ପୂର୍ବ) ବରାବର ସମୟକୁ ମାନକ ସମୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ, ଯାହା ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ ରାଜ୍ୟର ମିର୍ଜାପୁର ଦେଇ ଗତି କରେ।
• ଭାରତରେ ଦକ୍ଷିଣରୁ ଉତ୍ତରକୁ ଗତି କଲେ, ଦେଶର ଅକ୍ଷାଂଶୀୟ ବିସ୍ତାର (ବିଷୁବରେଖା ସହିତ ଏହାର ଅବସ୍ଥିତି) ଯୋଗୁଁ ଦିନ ଏବଂ ରାତିର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ବଦଳିଥାଏ।
• ଆଣ୍ଡାମାନ, ନିକୋବର ଏବଂ ଲକ୍ଷଦ୍ୱୀପ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ବାଦ ଦେଲେ, ଭାରତ ମୁଖ୍ୟଭୂମିର ଉପକୂଳରେଖା ପ୍ରାୟ ୫,୪୨୩ କିଲୋମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ। - ଭାରତରେ ଉତ୍ତରରୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦୂରତା ପ୍ରାୟ ୨୦୯୩.୬ କିଲୋମିଟର।
• ଭାରତର ମୁଖ୍ୟଭୂମି ଉପକୂଳରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ସମୁଦ୍ର କୂଳ ଅଛି। ପ୍ରାୟ ୪୩% ଉପକୂଳ ବାଲୁକାମୟ, ୧୧% ପାହାଡ଼ିଆ ଏବଂ ପ୍ରପାତଯୁକ୍ତ, ଏବଂ ୪୬% କାଦୁଅଯୁକ୍ତ।
• ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବିନ୍ଦୁ ହେଉଛି K2, ଯାହା ୮୬୧୧ ମିଟର ଉଚ୍ଚ। ତଥାପି, K2 ଗିଲଗିଟ-ବାଲ୍ଟିସ୍ତାନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ପାକିସ୍ତାନ-ପ୍ରଶାସିତ କାଶ୍ମୀରର ଅଂଶ। ସିକ୍କିମର କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଘା ହେଉଛି ଭାରତର ବର୍ତ୍ତମାନ ସୀମା ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବିନ୍ଦୁ, ଏବଂ ଏହା ୮୫୯୮ ମିଟର ଉଚ୍ଚ।
• ଥର ମରୁଭୂମି ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ନବମ ବୃହତ୍ତମ ଉପ-ଉଷ୍ମମଣ୍ଡଳୀୟ ମରୁଭୂମି। ଏହା ୨୦୦,୦୦୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟରରୁ ଅଧିକ କ୍ଷେତ୍ର ଆବୃତ କରେ।
• ଥର ମରୁଭୂମିର ମୃତ୍ତିକା ବାଲୁକାମୟରୁ ବାଲୁକାମୟ-ଦୋଆମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଟେ।
• ଭାରତ ଦକ୍ଷିଣରେ ଭାରତୀୟ ମହାସାଗର, ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମରେ ଆରବ ସାଗର ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଦ୍ୱାରା ବେଷ୍ଟିତ।
• ଭାରତର ଅଞ୍ଚଳୀୟ ଜଳ ସମୁଦ୍ର ଭିତରକୁ ୧୨ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାଇଲ (ପ୍ରାୟ ୨୨.୨ କିଲୋମିଟର) ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତାରିତ।
• ମାଲଦ୍ୱୀପ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏବଂ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ହେଉଛନ୍ତି ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣରେ ଅବସ୍ଥିତ ଦ୍ୱୀପୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ର।

ପରିମାଣ:

• ଉତ୍ତରରୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦୂରତା: ୩୨୧୪ କିଲୋମିଟର
• ପୂର୍ବରୁ ପଶ୍ଚିମ ଦୂରତା: ୨୯୩୩ କିଲୋମିଟର
• ଉପକୂଳରେଖାର ଦୈର୍ଘ୍ୟ: ୭୫୧୬.୬ କିଲୋମିଟର
• ସ୍ଥଳ ସୀମା ଦୈର୍ଘ୍ୟ: ୧୫,୨୦୦ କିଲୋମିଟର
• ସମୁଦାୟ ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥଳ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ: ୩,୨୮୭,୨୬୩ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର
• ପୃଥିବୀର ପୃଷ୍ଠଭାଗ ଆବୃତ ହୋଇଥିବା ଭାରତର ଶତକଡ଼ା: ୨.୪%
• ବିଶ୍ୱର ଜନସଂଖ୍ୟା ଭାରତରେ ବାସ କରୁଥିବା ଶତକଡ଼ା: ୧୮.୧%
• ଭାରତର ଅଞ୍ଚଳୀୟ ସାଗର: ୧୨ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାଇଲ
• ଭାରତର ସନ୍ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳ: ୨୪ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାଇଲ
• ଭାରତର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଞ୍ଚଳ: ୨୦୦ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାଇଲ
• ଭାରତର ସର୍ବବୃହତ୍ ନଦୀ: ଗଙ୍ଗା
• ଭାରତର ସର୍ବବୃହତ୍ ହ୍ରଦ: ଚିଲିକା ହ୍ରଦ
• ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବିନ୍ଦୁ: ମାଉଣ୍ଟ କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଘା (୮୫୮୬ ମିଟର)
• ହିମାଳୟର ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବିନ୍ଦୁ: K2 (୮୮୪୮ ମିଟର)
• ଭାରତର ସର୍ବନିମ୍ନ ବିନ୍ଦୁ: କୁଟ୍ଟାନାଡ଼ (-୨.୨ ମିଟର)
• ଭାରତର ଉତ୍ତରତମ ବିନ୍ଦୁ: ସିଆଚିନ

କାରାକୋରାମ ନିକଟରେ ହିମବାଦ:

• ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣତମ ବିନ୍ଦୁ ହେଉଛି ଇନ୍ଦିରା ପଏଣ୍ଟ, ଯାହା ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ଗ୍ରେଟ୍ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପରେ ଅବସ୍ଥିତ।
• ଭାରତର ପଶ୍ଚିମତମ ବିନ୍ଦୁ ଗୁଜରାଟ ରାଜ୍ୟର ଘୁର ମୋଟା ପଶ୍ଚିମରେ ଅବସ୍ଥିତ।
• ଭାରତର ପୂର୍ବତମ ବିନ୍ଦୁ ହେଉଛି କିବିଥୁ, ଯାହା ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ।
• ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବିନ୍ଦୁ ହେଉଛି K2, ଯାହା ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ।
• ଭାରତର ସର୍ବନିମ୍ନ ବିନ୍ଦୁ ହେଉଛି କୁଟ୍ଟାନାଡ଼, ଯାହା କେରଳ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ।

ସୀମା:

• ଉତ୍ତରରେ, ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା ଦ୍ୱାରା ଭାରତ ତିବ୍ବତଠାରୁ ଅଲଗା ହୋଇଛି। ଭାରତ ଚୀନ (ସୀମା ଦୈର୍ଘ୍ୟ: ୪୦୫୭ କିଲୋମିଟର), ଭୁଟାନ (ସୀମା ଦୈର୍ଘ୍ୟ: ୬୯୯ କିଲୋମିଟର) ଏବଂ ନେପାଳ (ସୀମା ଦୈର୍ଘ୍ୟ: ୧୭୫୧ କିଲୋମିଟର) ସହିତ ସୀମା ଅଂଶୀଦାର କରେ।
• ଭୁଟାନ, ନେପାଳ ଏବଂ ବାଙ୍ଗଲାଦେଶର ସୀମା ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ସିଲିଗୁଡ଼ି କରିଡୋର୍, ମୁଖ୍ୟଭୂମି ଭାରତକୁ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳୀୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ସଂଯୋଗ କରେ।
• ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ ମଧ୍ୟରେ ସୀମା ରେଖାକୁ ପ୍ରକୃତ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରେଖା ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା।
• ଭାରତର ଅକ୍ଷାଂଶୀୟ ଏବଂ ଦ୍ରାଘିମା ବିସ୍ତାର ଡିଗ୍ରୀରେ ପ୍ରାୟ ସମାନ, ଉଭୟ ପ୍ରାୟ ୩୦ ଡିଗ୍ରୀ। ତଥାପି, କିଲୋମିଟର ଦୃଷ୍ଟିରୁ, ଉତ୍ତର-ଦକ୍ଷିଣ ଦୂରତା (ପ୍ରାୟ ୩୨୦୦ କିଲୋମିଟର) ପୂର୍ବ-ପଶ୍ଚିମ ଦୂରତାଠାରୁ ଅଧିକ।
• ପୂର୍ବରେ, ଭାରତ ଚିନ୍ ହିଲ୍ସ ଏବଂ କାଚିନ୍ ହିଲ୍ସ ସହିତ ସୀମା ଅଂଶୀଦାର କରେ।

ଭାରତର ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସୀମା:

ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ:

• ଭାରତ ସୁଦୂର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବରେ ମ୍ୟାନମାର (ବର୍ମା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା) ସହିତ ସୀମା ଅଂଶୀଦାର କରେ। ସୀମା ଘନ ଜଙ୍ଗଲାବୃତ ପର୍ବତଦ୍ୱାରା ଚିହ୍ନିତ।

ପୂର୍ବ:

• ବାଙ୍ଗଲାଦେଶ ଭାରତଠାରୁ ଇଣ୍ଡୋ-ଗାଙ୍ଗେଟିକ୍ ସମତଳ, ବାରାକ୍ ଉପତ୍ୟକା ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀର ଜଳବିଭାଜକ ଅଞ୍ଚଳ ଦ୍ୱାରା ଅଲଗା ହୋଇଛି। ଭାରତ ଏବଂ ବାଙ୍ଗଲାଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସୀମା ୪,୦୯୬ କିଲୋମିଟର ଲମ୍ବା।

ପଶ୍ଚିମ:

• ପାକିସ୍ତାନ ପଞ୍ଜାବ ସମତଳ ଏବଂ ଥର ମରୁଭୂମି ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ସୀମା ୩,୩୨୩ କିଲୋମିଟର ଲମ୍ବା।
• ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଭାରତ ଏବଂ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ସୀମା ୨୧୧ କିଲୋମିଟର ଲମ୍ବା।
• ପାକିସ୍ତାନ ପଞ୍ଜାବ ସମତଳ ଏବଂ ଥର ମରୁଭୂମି ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ସୀମା ୩,୩୨୩ କିଲୋମିଟର ଲମ୍ବା।
• ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଭାରତ ଏବଂ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ସୀମା ୨,୧୨୦ କିଲୋମିଟର ଲମ୍ବା।

ଦକ୍ଷିଣ:

• ଭାରତ ଦକ୍ଷିଣରେ ଭାରତୀୟ ମହାସାଗର ଦ୍ୱାରା ବେଷ୍ଟିତ।
• ମାନାର ଉପସାଗର ଏବଂ ପାଲ୍କ ପ୍ରଣାଳୀ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଭାରତଠାରୁ ଅଲଗା ହୋଇଛି।

ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସୀମା ଅଂଶୀଦାର କରୁଥିବା ରାଜ୍ୟଗୁଡିକ:

• ଆଫଗାନିସ୍ତାନ:** ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର (ଭାରତ ପ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ)
• ବାଙ୍ଗଲାଦେଶ:** ନା, ପଶ