ର ମୋଲ ଧାରଣ
ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ
ଜନ ଡାଲଟନ, ଏକ ଇଂଲୀସୀ ରସାୟନବିଦ, ୧୮୦୩ ରେ ଆପଣଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ପ୍ରସ୍ତାବନା କରିଥିଲେ। ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ହେଉଛି ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନରେ ଏକ ମୌଳିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଯାହା ପ୍ରକୃତିର ମୌଳିକ ଗୁଣଧାରା ଏବଂ ଆର୍ଟୋମର ଆଚରଣକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଥାଏ।
ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତର ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟଗୁଡ଼ିକ
- ସମସ୍ତ ପ୍ରକୃତି ଛୋଟ, ଅପୃଥକ କଣା ବୋଲି କଣାଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ହୁଏ। କଣାଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି ପ୍ରକୃତିର ମୌଳିକ ଗୁଣଧାରା ଏବଂ ରସାୟନିକ ଉପାୟ ଦ୍ୱାରା ଏହାଗୁଡ଼ିକୁ ଛୋଟ କଣାଗୁଡ଼ିକରେ ଭାଗ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।
- ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଉପାଦନର ସମସ୍ତ କଣାଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ରାବଣ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଗୁଣଧାରାରେ ସମାନ ହୁଏ। ଏହା ଅର୍ଥ କରିଥାଏ ଯେ ସମସ୍ତ କାର୍ବନ ଏବଂ ରସାୟନିକ ଗୁଣଧାରା, ସମସ୍ତ ଅକ୍ସଜେନ କଣାଗୁଡ଼ିକ ଏକାଠି ଦ୍ରାବଣ ଏବଂ ରସାୟନିକ ଗୁଣଧାରା ଅଟେ, ଏବଂ ଏପରି କିଛ ଅନ୍ୟ।
- ଭିନ୍ନ ଉପାଦନର କଣାଗୁଡ଼ିକ ଭିନ୍ନ ଦ୍ରାବଣ ଏବଂ ଭିନ୍ନ ରସାୟନିକ ଗୁଣଧାରା ଅଟେ। ଏହା ହେଉଛି ଯାହା ଭିନ୍ନ ଉପାଦନଗୁଡ଼ିକୁ ସେମାନଙ୍କର ଅନ୍ୟତମ ଗୁଣଧାରା ଦେଇଥାଏ। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, କାର୍ବନ କଣାଗୁଡ଼ିକ ଅକ୍ସଜେନ କଣାଗୁଡ଼ିକ ଚମ୍ବକ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ରସାୟନିକ ଗୁଣଧାରା ଅଟେ।
- କଣାଗୁଡ଼ିକ ରସାୟନଗୁଡ଼ିକୁ ଗଠନ କରିବାକୁ ସରଳ ପ���ନାମିକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁଯାୟୀ ଭାଗ ହୁଏ। ଯେତେବେଳେ ଭିନ୍ନ ଉପାଦନର କଣାଗୁଡ଼ିକ ରସାୟନଗୁଡ଼ିକୁ ଗଠନ କରିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ସରଳ ପ���ନାମିକ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁଯାୟୀ ଭାଗ ହୁଏ। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଜଳ ଦୁଇ ହାଇଡ୍ରୋଜେନ କଣା ଏବଂ ଏକ ଅକ୍ସଜେନ କଣା ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ହୁଏ, କାର୍ବନ ଡାଇଅକ୍ସାଇଡ଼ ଏକ କାର୍ବନ କଣା ଏବଂ ଦୁଇଟି ଅକ୍ସଜେନ କଣା ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ହୁଏ।
- କଣାଗୁଡ଼ିକ ରସାୟନିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ପୁନରୁଗ୍ରହଣ ହୁଏ, କିନ୍ତୁ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଉନାହିଁ କିମ୍ବା ଧାରଣ ହୋଇନାହିଁ। ଏଠାରେ ଏହା ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଏ।
ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତର ଅର୍ଥ
ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଏହା ପ୍ରସ୍ତାବନା କରାଯାଇଥିବା ସମୟରେ ଏହା ଏକ ବିପଦନୀୟ ଧାରଣ ହେଲା। ଏହା ପ୍ରକୃତିର ଆଚରଣ ପାଇଁ ଏକ ସରଳ ଏବଂ ସାଦୃଶ୍ୟ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲା ଏବଂ ଆଧୁନିକ ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନର ଭୂମିକା ପୂର୍ବରୁ ରଖିଥିଲା। ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ହଜାରାବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନରେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମୌଳିକ ଏବଂ ମୌଳିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଅଟେ।
ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତର ପ୍ରଯୁକ୍ତିଗତ ବ୍ୟବହାର
ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନରେ ଅନେକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିଗତ ବ୍ୟବହାର ଅଟେ, ଯାହା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନେକ ଅନ୍ୟ ଅନ୍ୟ:
- ଉପାଦନର ଆର୍ଟୋମିକ ଦ୍ରାବଣକୁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରିବା। ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ରସାୟନଗୁଡ଼ିକର ଦ୍ରାବଣ ମାତ୍ରା ମାପିବା ଦ୍ୱାରା ଉପାଦନର ଆର୍ଟୋମିକ ଦ୍ରାବଣ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରାଯାଇପାରିବ।
- ରସାୟନଗୁଡ଼ିକର ରସାୟନିକ ସଙ୍କେତକୁ ଦ୍ରାଭ୍ୟ କରିବା। ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ରସାୟନଗୁଡ଼ିକର ରସାୟନିକ ସଙ୍କେତ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଉପାଦନର ଆର୍ଟୋମିକ ଦ୍ରାବଣ ଜାଣିବା ଦ୍ୱାରା ରସାୟନଗୁଡ଼ିକର ରସାୟନିକ ସଙ୍କେତ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରାଯାଇପାରିବ।
- ରସାୟନିକ ସମୀକରଣକୁ ସମତଳ କରିବା। ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ରସାୟନିକ ସମୀକରଣକୁ ସମତଳ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଏହା ନିଶ୍ଚିତ କରିବ ଯେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପାଦନର ସଂଖ୍ୟା ଉଭୟ ପାଖରେ ଏକାଠି ଅଟେ।
ଡାଲଟନଙ୍କ ଆର୍ଟୋମିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ହେଉଛି ରସାୟନବିଦଙ୍କୁ ପ୍ରକୃତିର ଗୁଣଧାରା ଏବଂ ଆର୍ଟୋମର ଆଚରଣକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଉପକରଣ। ଏହା ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନରେ ଏକ ମୌଳିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଯାହା ଅନେକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିଗତ ବ୍ୟବହାର ଅଟେ।
ମୋଲ ଅର୍ଥ
ମୋଲ ହେଉଛି ଚରଣରେ ଏକ ଛୋଟ, ଅନୁବର୍ତ୍ତୀ ଏବଂ ଉଠିତ କ୍ଷୁଦ୍ରକୁ ଧାରଣ କରାଯାଇଥିବା ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର। ଏହା ପ୍ରକୃତିର ଉତ୍ପାଦକ କଣା ବୋଲି କଣାଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥାଏ। ମୋଲଗୁଡ଼ିକ ସାଧାରଣତଃ ବାଦୁ କିମ୍ବା କାଳି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ରକ୍ତ, ଲଲାତ କିମ୍ବା ନୀଳା ହୋଇପାରେ। ସେମାନେ ଶରୀରର ଯେକୌଣସି ଭାଗରେ ପାଇପାରିବେ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ମୁଖ୍ୟତଃ ମୁଖ, ଗୋଡ଼ା ଏବଂ ହାତରେ ସାଧାରଣ।
ମୋଲର ପ୍ରକାରଗୁଡ଼ିକ
ମୋଲର ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରକାର ଅଟେ:
- ଜନ୍ମରେ ଥିବା ମୋଲ ଜନ୍ମରେ ଥ�