ପୂର୍ବବର୍ଷ NEET ପ୍ରଶ୍ନ - ଡ୍ରିଫ୍ଟ ବେଲକିଟି ଏବଂ ବିପଦନ

• ଏକ ସଂଚାଳକ କଣ୍ଟର ଦୈର୍ଘ୍ୟ 10 ସେମି ଏବଂ ବିପଦନ 10 ଓମାର ଅଟେ। ଏହାର ସମାନ ପ୍ରକାରର ଏବଂ ସମାନ ଦୈର୍ଘ୍ୟ ବାଳ କଣ୍ଟର ଅନ୍ଯାନ୍ଯ କଣ୍ଟର ଅଞ୍ଚଳ କ୍ଷେତ୍ରାକୃତି ସମାନ କିନ୍ତୁ ପ୍ରଥମ ବାଳ କଣ୍ଟର ଦୁଇ ଗୁଣ ବଡ଼ ବାଳ କଣ୍ଟର ବିପଦନ କଣ୍ଟର ବିପଦନ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରନ୍ତୁ। (NEET 2013)

ଉତ୍ତର:

ଏକ ସଂଚାଳକ ବିପଦନ ନିମ୍ନଲିଖିତ ସହିତ ଦିଅଯାଏ:

R = ρl/A

ଯେଉଁଠାରେ ρ ପ୍ରକାରର ବିପଦକୀୟତା, l ଦୈର୍ଘ୍ୟ ଏବଂ A କ୍ଷେତ୍ରାକୃତି ଅଟେ।

ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ, ପ୍ରକାରର ବିପଦକୀୟତା ଉଭୟ ବାଳ କଣ୍ଟର ପାଇଁ ଏକାନ୍ତ ଅଟେ, ଏବଂ ଦୈର୍ଘ୍ୟ ସମାନ ଅଟେ। ଏକମାତ୍ର ପ୍ରଭାବ କ୍ଷେତ୍ରାକୃତି ଅଟେ। ଦ୍ବିତୀୟ ବାଳ କଣ୍ଟର କ୍ଷେତ୍ରାକୃତି ପ୍ରଥମ ବାଳ କଣ୍ଟର ଦୁଇ ଗୁଣ ଅଟେ, ତେବେ ଦ୍ବିତୀୟ ବାଳ କଣ୍ଟର ବିପଦନ ପ୍ରଥମ ବାଳ କଣ୍ଟର ବିପଦନର ଅର୍ଧ ହେବ:

R2 = 1/2 * R1 = 1/2 * 10 = 5 Ω

ବୁଝାଣ:

ଏକ ସଂଚାଳକ ବିପଦନ କ୍ଷେତ୍ରାକୃତି ଅଞ୍ଚଳ ପ୍ରମାଣ ବିପରୀତ ଆବର୍ତ୍ତିତ ହୁଏ। ଏହା ଅର୍ଥ କରେ ଯେ, ଯଦି କ୍ଷେତ୍ରାକୃତି ଅଞ୍ଚଳ ଦୁଇ ଗୁଣ ହୁଏ, ତେବେ ବିପଦନ ଅର୍ଧ ହେବ। ଏହା