ବନ୍ଦେ ଭାରତ

ବନ୍ଦେ ଭାରତ – ଭାରତର ସେମି-ହାଇ-ସ୍ପିଡ୍, ମେକ-ଇନ-ଇଣ୍ଡିଆ ଟ୍ରେନସେଟ୍

1. ପ୍ରାଯୁକ୍ତିକ ସମୀକ୍ଷା

• ଟ୍ରେନ୍ ପ୍ରକାର: ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ, ଏୟାର୍-କଣ୍ଡିସନ୍ଡ୍ EMU (ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ମଲ୍ଟିପ୍ଲ୍ ଇୟୁନିଟ୍) ଟ୍ରେନସେଟ୍
• ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ: ଟ୍ରେନ୍-18 → ବନ୍ଦେ ଭାରତ (VB)
• ପ୍ରପଲସନ୍: 3-ଫେଜ୍, IGBT-ଆଧାରିତ VVVF (ଭେରିଏବଲ୍ ଭୋଲ୍ଟେଜ୍ ଭେରିଏବଲ୍ ଫ୍ରିକ୍ୱେନ୍ସି) ଟ୍ରାକ୍ସନ୍
• ଆକ୍ସଲ୍ ଲୋଡ୍: 16.5 t (VB 1.0), 15.5 t (VB 2.0) – ବିଦ୍ୟମାନ ଟ୍ରାକ୍ ଉପରେ 130 kmph ଅନୁମତି ଦିଏ
• ସାମଗ୍ରୀ: ଆଲୁମିନିୟମ୍ ଛାତ ସହିତ ସ୍ଟେନଲେସ୍-ଷ୍ଟିଲ୍ କାର୍-ବଡି; କ୍ରାଶ୍-ୱର୍ଦି “CEM” ଶେଷାଂଶ
• କପ୍ଲର୍: ଶାକୁ 10-ପ୍ରକାର ସେମି-ପର୍ମାନେଣ୍ଟ; ସର୍ବନିମ୍ନ ଟର୍ନିଂ ରେଡିଅସ୍ 125 m
• ବ୍ରେକ୍: ରିଜେନେରେଟିଭ୍ + ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋ-ନିଉମାଟିକ୍ ଡିସ୍କ; 160 kmph ରୁ ≤ 1,000 m ବ୍ରେକ୍ ଦୂରତା

2. ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟିକରଣ (2024 ଅନୁସାରେ)

3. ଐତିହାସିକ କାଳାନୁକ୍ରମିକା

• ଡିସେମ୍ବର 2015: RDSO ସମ୍ଭାବ୍ୟତା ନୋଟ୍ “ଟ୍ରେନ୍-18” ଶତାବ୍ଦୀ ଲୋକୋ-ହଲ୍ଡ୍ ଷ୍ଟକ୍ ବଦଳାଇବା ପାଇଁ
• ଅଗଷ୍ଟ 2017: ଇଣ୍ଟିଗ୍ରାଲ୍ କୋଚ୍ ଫ୍ୟାକ୍ଟୋରୀ (ICF), ଚେନ୍ନାଇ ଶେଲ୍-1 ରୋଲ୍-ଆଉଟ୍ କଲା
• ଅକ୍ଟୋବର 2018: 180 kmph ରେ ପ୍ରଥମ ଟ୍ରାଇଆଲ୍ ରନ୍; “ବନ୍ଦେ ଭାରତ ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍” ନାମକରଣ
• 15 ଫେବୃଆରୀ 2019: ଉଦ୍ଘାଟନୀ ରନ୍: NDLS-କାନପୁର-ଇଲାହାବାଦ-ବାରାଣସୀ (ଟ୍ରେନ୍-18 ପୁନର୍ନାମିତ)
• 20 ଅକ୍ଟୋବର 2019: VB-1, ରେକ୍-2 NDLS-କାଟ୍ରା ରୁଟ୍ ଉପରେ ଫ୍ଲାଗ୍ ଅଫ୍
• ଜୁଲାଇ 2021: VB 2.0 ଡିଜାଇନ୍ ସ୍ୱୀକୃତ; ହାଲୁକା ଓଜନର SS ବଡି, ପ୍ରତି କୋଚ୍ ରେ 2×HP, Wi-Fi 6
• 30 ସେପ୍ଟେମ୍ବର 2022: ପ୍ରଥମ VB 2.0 (8-କାର୍) ଫ୍ଲାଗ୍ ଅଫ୍: ସିକିନ୍ଦରାବାଦ-ବିଶାଖାପାଟନମ
• ଜୁନ୍ 2023: 50ତମ ରେକ୍ ରୋଲ୍ ଆଉଟ୍; ଆଜାଦୀ-କା-ଅମୃତ-ମହୋତ୍ସବ ପାଇଁ 75 ରେକ୍ ଲକ୍ଷ୍ୟ
• ଡିସେମ୍ବର 2023: ICF ଦ୍ୱାରା ସ୍ଲିପର୍ ପ୍ରୋଟୋଟାଇପ୍ ଉନ୍ମୋଚିତ; 180 kmph ରେ ଟ୍ରାଇଆଲ୍
• 10 ଫେବୃଆରୀ 2024: VB 100-ରେକ୍ ମାଇଲଷ୍ଟୋନ୍ ପ୍ରାପ୍ତ; 1 କୋଟି ଯାତ୍ରୀ ସୀମା ଅତିକ୍ରମ
• ମଇ 2024: ଅମୃତ ଭାରତ ପୁଶ୍: 2025 ମଧ୍ୟରେ 400 VB ରେକ୍; RCF ଏବଂ MCF ରେ LHB ଲାଇନ୍ VB ରେ ରୂପାନ୍ତରିତ

4. ମୁଖ୍ୟ ବିଶେଷତାବଳୀ

• ERTMS/LRDS: ଭବିଷ୍ୟତ ETCS-2 ସିଗ୍ନାଲିଂ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ
• କବଚ: ଅଟୋ ଟ୍ରେନ୍-ପ୍ରୋଟେକ୍ସନ୍ ଫିଟେଡ୍ (2023 ଠାରୁ)
• ଶୌଚାଳୟ: 100% ବାୟୋ-ଭ୍ୟାକୁୟମ୍; 4×ଦିବ୍ୟାଙ୍ଗ-ବନ୍ଧୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ୟୁନିଟ୍
• ଇନଫୋଟେନମେଣ୍ଟ: 32” LCD, ଅନ୍-ବୋର୍ଡ୍ Wi-Fi 6, GPS-ଆଧାରିତ PAS
• ଯାତ୍ରୀ ସୁଖସୁବିଧା: 180° ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ଆସନ, C-କ୍ୟାମେରା, ଡିଫ୍ୟୁଜଡ୍ LED, ଆଲର୍ଜେନ୍-ମୁକ୍ତ HVAC
• ସୁରକ୍ଷା: ଅଗ୍ନି ଏବଂ ଧୂଆଁ ସନ୍ଧାନ, ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକାଲ୍ କ୍ୟୁବିକଲ୍ ରେ 5% CO₂ ଦମନ
• ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ: 4,000 km/15-ଦିନ ପିଟ୍ ଧ୍ୟାନ; 45-ଦିନ IOH, 18-ମାସ POH

5. ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ମୋତୟନ (31 ମଇ 2024 ଅନୁସାରେ)

• ମୋଟ ରେକ୍: 102 (8-କୋଚ୍: 52; 16-କୋଚ୍: 50)
• ଉତ୍ପାଦକ: ICF (76), RCF (18), MCF (8)
• କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରୁଟ୍: 52 (256 ଜିଲ୍ଲା, 24 ରାଜ୍ୟ/UT ଗୁଡିକୁ ସଂଯୋଗ କରୁଥିବା)
• ଶୀର୍ଷ-5 ଦୀର୍ଘତମ ରନ୍:
  1. ରାଣୀ କମଳାପତି (RKMP)-NZM 701 km
  2. MAS-MYS 496 km
  3. ADI-MUM ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ୍ 493 km
  4. BSP-NZM 468 km
  5. TVC-KRBA 447 km
• ହାରାହାରି ଅକ୍ୟୁପେନ୍ସି: 108% (FY 23-24)
• କାର୍ବନ୍ ସଞ୍ଚୟ: ~0.72 ଲକ୍ଷ t CO₂ ବନାମ ଡିଜେଲ୍ ଶତାବ୍ଦୀ (ସମୁଦାୟ)

6. ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଅଦ୍ୟତନ (2024)

• ଜାନୁଆରୀ: ବନ୍ଦେ ଭାରତ ସ୍ଲିପର୍ (VBS) NCR ର T-18 ଟ୍ରାକ୍ ରେ ଅସିଲେସନ୍ ଟ୍ରାଇଆଲ୍ ସମୟରେ 180 kmph ହାସଲ କଲା
• ମାର୍ଚ୍ଚ: ମେକ-ଇନ-ଇଣ୍ଡିଆ ଅଧୀନରେ 200 ଆଲୁମିନିୟମ୍-ବଡି VB 2.0 (160 kmph) ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇ ଟେଣ୍ଡର୍ ଫ୍ଲୋଟ୍ କଲା
• ଅପ୍ରେଲ୍: ପ୍ରଥମ VB 2.0 (8-କାର୍) ନାଇଜେରିଆକୁ ରପ୍ତାନି (ଉପହାର)
• ଜୁନ୍: ସମସ୍ତ 102 ରେକ୍ ଉପରେ କବଚ-4 ରେଟ୍ରୋ-ଫିଟ୍ ସମାପ୍ତ; VB ପ୍ରଥମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ-TP ଫ୍ଲିଟ୍ ହେଲା

ବହୁବିକଳ୍ପୀୟ ପ୍ରଶ୍ନ (RRB ପ୍ୟାଟର୍ନ)

1. ବନ୍ଦେ ଭାରତ ଟ୍ରେନସେଟ୍ ମୂଳତଃ କୋଡ୍-ନେମ୍ କରାଯାଇଥିଲା A) ଟ୍ରେନ୍-20 B) ଟ୍ରେନ୍-18 C) ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ୍-SHSP D) ମିଶନ୍-ରେଲ୍

2. ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇରେ ବନ୍ଦେ ଭାରତ ପାଇଁ ଅନୁମତିପ୍ରାପ୍ତ ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ଗତି ହେଉଛି A) 130 kmph B) 160 kmph C) 180 kmph D) 200 kmph

3. କେଉଁ ଇଣ୍ଟିଗ୍ରାଲ୍ କୋଚ୍ ଫ୍ୟାକ୍ଟୋରୀ ପ୍ରଥମେ ବନ୍ଦେ ଭାରତ ରେକ୍ ରୋଲ୍ ଆଉଟ୍ କରିଥିଲା? A) କପୁରଥଲା B) ପେରାମ୍ବୁର (ICF) C) ରାଏବରେଲୀ D) ଭୋପାଳ

4. ବନ୍ଦେ ଭାରତର ଟ୍ରାକ୍ସନ୍ ଉପକରଣ ଯୋଗାଣ କରେ A) BHEL B) ଆଲଷ୍ଟମ୍ C) ମେଧା D) ସିମେନ୍ସ

5. ଏକ 16-କୋଚ୍ VB କନସିଷ୍ଟ୍ରେ କେତେ ଗାଡ଼ି ଚଳାଉଥିବା (ମୋଟର୍ଡ୍) କୋଚ୍ ଅଛି? A) 4 B) 6 C) 8 D) 10

6. ବନ୍ଦେ ଭାରତ କେଉଁ ପ୍ରକାରର କପ୍ଲର୍ ବ୍ୟବହାର କରେ? A) AAR B) CBC C) ଶାକୁ ସେମି-ପର୍ମାନେଣ୍ଟ୍ D) ଶାର୍ଫେନବର୍ଗ

7. ହାଲୁକା ଓଜନ ସଂସ୍କରଣ (VB 2.0) ର ଆକ୍ସଲ୍ ଲୋଡ୍ ହେଉଛି A) 16.5 t B) 15.5 t C) 14.5 t D) 13.5 t

8. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁ ରୁଟ୍ ଉପରେ ପ୍ରଥମ ବନ୍ଦେ ଭାରତ ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍ ଉଦ୍ଘାଟିତ ହୋଇଥିଲା? A) ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ–କାଟ୍ରା B) ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ–ବାରାଣସୀ C) ମୁମ୍ବାଇ–ଅହମଦାବାଦ D) ଚେନ୍ନାଇ–ମୈସୁରୁ

9. ବନ୍ଦେ ଭାରତ ସ୍ଲିପର୍ (VBS) ପ୍ରୋଟୋଟାଇପ୍ ଉନ୍ମୋଚିତ ହୋଇଥିଲା A) 2021 ରେ B) 2022 ରେ C) 2023 ରେ D) 2024 ରେ

10. VB 2.0 8-କାର୍ ର ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର ପ୍ରାୟ A) 0.06 B) 0.05 C) 0.042 D) 0.030 kWh ପ୍ରତି ଆସନ-କିମି

11. ବନ୍ଦେ ଭାରତ କେଉଁ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଟ୍ରେନ୍ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ ସହିତ ଫିଟ୍ ହୋଇଛି? A) ETCS B) TPWS C) କବଚ D) ASFA

12. 100ତମ ବନ୍ଦେ ଭାରତ ରେକ୍ ରୋଲ୍ ଆଉଟ୍ ହୋଇଥିଲା A) ଅଗଷ୍ଟ 2023 ରେ B) ଅକ୍ଟୋବର 2023 ରେ C) ଫେବୃଆରୀ 2024 ରେ D) ମଇ 2024 ରେ

13. ଗୋଟିଏ 16-କୋଚ୍ VB 2.0 ରେକ୍ ର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ A) ₹75 କୋଟି B) ₹97 କୋଟି C) ₹115 କୋଟି D) ₹150 କୋଟି

14. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି VB 2.0 ର ଏକ ବିଶେଷତା ନୁହେଁ? A) 180° ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ଆସନ B) ବାୟୋ-ଭ୍ୟାକୁୟମ୍ ଶୌଚାଳୟ C) ଦ୍ୱି-ମୋଡ୍ ଲୋକୋ ସକ୍ଷମତା D) GPS ଯାତ୍ରୀ ଘୋଷଣା

15. ଜୁନ୍ 2024 ଅନୁସାରେ, କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ବନ୍ଦେ ଭାରତ ରେକ୍ ର ସମୁଦାୟ ସଂଖ୍ୟା ହେଉଛି A) 75 B) 102 C) 125 D) 150

16. ବନ୍ଦେ ଭାରତ ସ୍ଲିପର୍ ର ଡିଜାଇନ୍ ଗତି ହେଉଛି A) 160 kmph B) 180 kmph C) 200 kmph D) 220 kmph

17. ବନ୍ଦେ ଭାରତ 2.0 (8-କୋଚ୍) ପ୍ରଥମେ କେଉଁ ବିଭାଗରେ ମୋତୟନ କରାଯାଇଥିଲା? A) ବିଲାସପୁର–ନାଗପୁର B) ସିକିନ୍ଦରାବାଦ–ବିଶାଖାପାଟନମ C) ହାଓରା–ପୁରୀ D) ବେଙ୍ଗାଳୁରୁ–ଚେନ୍ନାଇ

18. ପ୍ରଥମ ବନ୍ଦେ ଭାରତ ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍ ର ସରକାରୀ ଉଦ୍ଘାଟନ ତାରିଖ ଥିଲା A) 26 ଜାନୁଆରୀ 2019 B) 15 ଫେବୃଆରୀ 2019 C) 01 ମାର୍ଚ୍ଚ 2019 D) 05 ଅପ୍ରେଲ୍ 2019