ਬਾਇਓਲੋਜੀ ਮਨੁੱਖੀ ਦਿਲ
ਮਨੁੱਖੀ ਦਿਲ ਦੀ ਬਣਤਰ
ਮਨੁੱਖੀ ਦਿਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਨ ਅਤੇ ਡੀ-ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਨੂੰ level ਦੁਆਰਾ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਕੋਠੜੀਆਂ
ਦਿਲ ਨੂੰ ਚਾਰ ਕੋਠੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਦੋ ਐਟਰੀਆ (ਇੱਕਵਚਨ: ਐਟਰੀਅਮ) ਅਤੇ ਦੋ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ। ਐਟਰੀਆ ਉੱਪਰਲੀਆਂ ਕੋਠੜੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਹੇਠਲੀਆਂ ਕੋਠੜੀਆਂ ਹਨ।
- ਸੱਜਾ ਐਟਰੀਅਮ: ਸੱਜਾ ਐਟਰੀਅਮ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਸੁਪੀਰੀਅਰ ਵੀਨਾ ਕੇਵਾ ਅਤੇ ਇਨਫੀਰੀਅਰ ਵੀਨਾ ਕੇਵਾ ਨਾਮਕ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਡੀ-ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਸੱਜਾ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ: ਸੱਜਾ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਲਮੋਨਰੀ ਧਮਣੀ ਦੁਆਰਾ ਡੀ-ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਖੱਬਾ ਐਟਰੀਅਮ: ਖੱਬਾ ਐਟਰੀਅਮ ਫੇਫੜਿਆਂ ਤੋਂ ਚਾਰ ਪਲਮੋਨਰੀ ਨਾੜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਖੱਬਾ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ: ਖੱਬਾ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਬਾਕੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਨੂੰ ਏਓਰਟਾ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧਮਣੀ, ਦੁਆਰਾ ਪੰਪ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੇ ਵਾਲਵ
ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਵਾਲਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਖੂਨ ਦੇ ਵਾਪਸ ਵਹਿਣ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਸਹੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
- ਟ੍ਰਾਈਕਸਪਿਡ ਵਾਲਵ: ਸੱਜੇ ਐਟਰੀਅਮ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਸੱਜੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਸੁੰਗੜਨ ‘ਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਸੱਜੇ ਐਟਰੀਅਮ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਵਹਿਣ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
- ਪਲਮੋਨਰੀ ਵਾਲਵ: ਸੱਜੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਅਤੇ ਪਲਮੋਨਰੀ ਧਮਣੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਪਲਮੋਨਰੀ ਧਮਣੀ ਦੇ ਢਿੱਲਾ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਸੱਜੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਵਹਿਣ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
- ਮਾਈਟ੍ਰਲ ਵਾਲਵ (ਬਾਈਕਸਪਿਡ ਵਾਲਵ): ਖੱਬੇ ਐਟਰੀਅਮ ਅਤੇ ਖੱਬੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਖੱਬੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਸੁੰਗੜਨ ‘ਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਖੱਬੇ ਐਟਰੀਅਮ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਵਹਿਣ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
- ਏਓਰਟਿਕ ਵਾਲਵ: ਖੱਬੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਅਤੇ ਏਓਰਟਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਏਓਰਟਾ ਦੇ ਢਿੱਲਾ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਖੱਬੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਵਹਿਣ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਖੂਨ ਨਾੜੀਆਂ
ਦਿਲ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਰੀ ਧਮਣੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖੂਨ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਰੋਨਰੀ ਨਾੜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖਾਲੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਕੋਰੋਨਰੀ ਧਮਣੀਆਂ: ਕੋਰੋਨਰੀ ਧਮਣੀਆਂ ਏਓਰਟਾ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
- ਕੋਰੋਨਰੀ ਨਾੜੀਆਂ: ਕੋਰੋਨਰੀ ਨਾੜੀਆਂ ਦਿਲ ਦੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਤੋਂ ਡੀ-ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸੱਜੇ ਐਟਰੀਅਮ ਵਿੱਚ ਖਾਲੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਿੱਟਾ
ਮਨੁੱਖੀ ਦਿਲ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਅੰਗ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਇੱਕ ਜਟਿਲ ਬਣਤਰ ਹੈ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਦਿਲ ਦੀ ਬਣਤਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਸਰਕੂਲੇਟਰੀ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੀ ਸ਼ਰੀਰ ਰਚਨਾ
ਦਿਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੇਕਾਰ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ, ਥੋੜ੍ਹਾ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੁੱਠੀ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੀ ਬਣਤਰ
ਦਿਲ ਇੱਕ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਅੰਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਕੋਠੜੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ: ਦੋ ਐਟਰੀਆ (ਇੱਕਵਚਨ: ਐਟਰੀਅਮ) ਅਤੇ ਦੋ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ। ਐਟਰੀਆ ਉੱਪਰਲੀਆਂ ਕੋਠੜੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਹੇਠਲੀਆਂ ਕੋਠੜੀਆਂ ਹਨ।
- ਐਟਰੀਆ: ਸੱਜਾ ਐਟਰੀਅਮ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ, ਸੁਪੀਰੀਅਰ ਵੀਨਾ ਕੇਵਾ ਅਤੇ ਇਨਫੀਰੀਅਰ ਵੀਨਾ ਕੇਵਾ ਦੁਆਰਾ ਖੂਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖੱਬਾ ਐਟਰੀਅਮ ਫੇਫੜਿਆਂ ਤੋਂ ਚਾਰ ਪਲਮੋਨਰੀ ਨਾੜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖੂਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ: ਸੱਜਾ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਲਮੋਨਰੀ ਧਮਣੀ ਦੁਆਰਾ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖੱਬਾ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਬਾਕੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਏਓਰਟਾ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧਮਣੀ, ਦੁਆਰਾ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦਿਲ ਨੂੰ ਸੈਪਟਮ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਦੀਵਾਰ ਦੁਆਰਾ ਦੋ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਦਿਲ ਦਾ ਸੱਜਾ ਪਾਸਾ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਿਲ ਦਾ ਖੱਬਾ ਪਾਸਾ ਸਰੀਰ ਦੇ ਬਾਕੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੇ ਵਾਲਵ
ਦਿਲ ਦੇ ਚਾਰ ਵਾਲਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਵਹਿਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦੇ ਹਨ। ਵਾਲਵ ਐਟਰੀਆ ਅਤੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਤੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਅਤੇ ਧਮਣੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
- ਐਟਰੀਓਵੈਂਟ੍ਰਿਕੁਲਰ ਵਾਲਵ: ਟ੍ਰਾਈਕਸਪਿਡ ਵਾਲਵ ਸੱਜੇ ਐਟਰੀਅਮ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਮਾਈਟ੍ਰਲ ਵਾਲਵ (ਜਿਸਨੂੰ ਬਾਈਕਸਪਿਡ ਵਾਲਵ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਖੱਬੇ ਐਟਰੀਅਮ ਅਤੇ ਖੱਬੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।
- ਸੈਮੀਲੂਨਰ ਵਾਲਵ: ਪਲਮੋਨਰੀ ਵਾਲਵ ਸੱਜੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਅਤੇ ਪਲਮੋਨਰੀ ਧਮਣੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਏਓਰਟਿਕ ਵਾਲਵ ਖੱਬੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਅਤੇ ਏਓਰਟਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਖੂਨ ਨਾੜੀਆਂ
ਦਿਲ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਰੀ ਧਮਣੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖੂਨ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਰੋਨਰੀ ਧਮਣੀਆਂ ਏਓਰਟਾ ਤੋਂ ਹੀ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇਹ ਦਿਲ ਨੂੰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ। ਕੋਰੋਨਰੀ ਧਮਣੀਆਂ ਦਿਲ ਦੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦਿਲ ਦੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਤੋਂ ਖੂਨ ਨੂੰ ਡਰੇਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨਾੜੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੋਰੋਨਰੀ ਨਾੜੀਆਂ ਖੱਬੇ ਐਟਰੀਅਮ ਵਿੱਚ ਖਾਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ
ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਧੜਕਣਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਦਿਲ ਨੂੰ ਸੁੰਗੜਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਬਿਜਲਈ ਆਵੇਗ ਸਾਈਨੋਐਟ੍ਰਿਅਲ ਨੋਡ (SA ਨੋਡ) ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੱਜੇ ਐਟਰੀਅਮ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। SA ਨੋਡ ਦਿਲ ਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਪੇਸਮੇਕਰ ਹੈ।
SA ਨੋਡ ਤੋਂ ਬਿਜਲਈ ਆਵੇਗ ਐਟਰੀਓਵੈਂਟ੍ਰਿਕੁਲਰ ਨੋਡ (AV ਨੋਡ) ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਐਟਰੀਆ ਅਤੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। AV ਨੋਡ ਬਿਜਲਈ ਆਵੇਗਾਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਦੇਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਦੇ ਸੁੰਗੜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐਟਰੀਆ ਨੂੰ ਖੂਨ ਨਾਲ ਭਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬਿਜਲਈ ਆਵੇਗ ਫਿਰ ਬੰਡਲ ਆਫ਼ ਹਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੇਠਾਂ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਫਾਈਬਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਹੈ ਜੋ AV ਨੋਡ ਨੂੰ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਬੰਡਲ ਆਫ਼ ਹਿਸ ਖੱਬੇ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਬੰਡਲ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬਿਜਲਈ ਆਵੇਗਾਂ ਨੂੰ ਖੱਬੇ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬਿਜਲਈ ਆਵੇਗ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਨੂੰ ਸੁੰਗੜਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਦਿਲ ਤੋਂ ਖੂਨ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦੇ ਹਨ।
ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ
ਦਿਲ ਧੜਕਣ ‘ਤੇ ਦੋ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ: “ਲੱਬ” ਅਤੇ “ਡੱਪ”। “ਲੱਬ” ਆਵਾਜ਼ ਐਟਰੀਓਵੈਂਟ੍ਰਿਕੁਲਰ ਵਾਲਵਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ “ਡੱਪ” ਆਵਾਜ਼ ਸੈਮੀਲੂਨਰ ਵਾਲਵਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੀ ਗਤੀ
ਦਿਲ ਦੀ ਗਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਮਿੰਟ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਹੈ। ਬਾਲਗਾਂ ਲਈ ਸਾਧਾਰਨ ਦਿਲ ਦੀ ਗਤੀ 60 ਅਤੇ 100 ਧੜਕਣ ਪ੍ਰਤੀ ਮਿੰਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਦਿਲ ਦੀ ਗਤੀ ਕਈ ਕਾਰਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਮਰ, ਸਰਗਰਮੀ ਦਾ ਪੱਧਰ, ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਕਾਰਡਿਆਕ ਆਉਟਪੁੱਟ
ਕਾਰਡਿਆਕ ਆਉਟਪੁੱਟ ਪ੍ਰਤੀ ਮਿੰਟ ਦਿਲ ਦੁਆਰਾ ਪੰਪ ਕੀਤੇ ਗਏ ਖੂਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਹੈ। ਕਾਰਡਿਆਕ ਆਉਟਪੁੱਟ ਦਿਲ ਦੀ ਗਤੀ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੋਕ ਵਾਲੀਅਮ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਟ੍ਰੋਕ ਵਾਲੀਅਮ ਹਰ ਸੁੰਗੜਨ ਨਾਲ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢੇ ਗਏ ਖੂਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਹੈ।
ਦਿਲ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ
ਦਿਲ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦਿਲ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ ਕਈ ਕਾਰਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਰੀ ਧਮਣੀ ਰੋਗ, ਉੱਚ ਰਕਤ ਚਾਪ, ਅਤੇ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸਿੱਟਾ
ਦਿਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋਮਿਓਸਟੇਸਿਸ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦਿਲ ਦੀ ਸ਼ਰੀਰ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਅਸੀਂ ਇਸ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਅੰਗ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਕਿਵੇਂ ਰੱਖਣਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।
ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਬਿੰਦੂ
ਆਮ ਬਿੰਦੂ
- ਸੰਗਠਿਤ ਰਹੋ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਓ। ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਮ ‘ਤੇ ਬਣੇ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਅਭਿਭੂਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ।
- ਆਪਣੇ ਲਈ ਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਟੀਚੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰੋ। ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾ ਕਰੋ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਹੀ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਵੋਗੇ।
- ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਬ੍ਰੇਕ ਲਓ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਰੀਚਾਰਜ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਦੇਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਹੀ ਥੱਕ ਜਾਵੋਗੇ।
- ਮਦਦ ਮੰਗਣ ਤੋਂ ਨਾ ਡਰੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨਾਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਮਦਦ ਲਈ ਕਿਸੇ ਦੋਸਤ, ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ, ਜਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਨਾ ਝਿਜਕੋ।
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਲਈ ਖਾਸ ਬਿੰਦੂ
ਗਣਿਤ
- ਅਭਿਆਸ, ਅਭਿਆਸ, ਅਭਿਆਸ! ਗਣਿਤ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਅਭਿਆਸ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਕਰਨਾ।
- ਗਲਤੀਆਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਨਾ ਡਰੋ। ਸਿੱਖਣ ਵੇਲੇ ਹਰ ਕੋਈ ਗਲਤੀਆਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਚੀਜ਼ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖੋ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧੋ।
- ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮਦਦ ਮੰਗੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਧਾਰਨਾ ਨਾਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਮਦਦ ਲਈ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਜਾਂ ਟਿਊਟਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਤੋਂ ਨਾ ਝਿਜਕੋ।
ਵਿਗਿਆਨ
- ਵੇਰਵਿਆਂ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਓ। ਵਿਗਿਆਨ ਤੁਹਾਡੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਮਾਪ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਹੈ।
- ਜਿਜ਼ਾਸਾ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛੋ। ਆਪਣੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਣ ਤੋਂ ਨਾ ਡਰੋ। ਇਹੀ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹੋ!
- ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰੋ! ਵਿਗਿਆਨ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਨਾ। ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ।
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ
- ਵਿਆਪਕ ਪੜ੍ਹੋ। ਆਪਣੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹਨਾ। ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲਿਖਣਾ ਸਿੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ।
- ਅਕਸਰ ਲਿਖੋ। ਜਿੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੁਸੀਂ ਲਿਖੋਗੇ, ਉੱਨਾ ਹੀ ਬਿਹਤਰ ਬਣੋਗੇ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਕੁਝ ਲਿਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ, ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਪੈਰਾ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ।
- ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ‘ਤੇ ਫੀਡਬੈਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ। ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਫੀਡਬੈਕ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਸੇ ਦੋਸਤ, ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ, ਜਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਕਹੋ। ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਸੁਧਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਇਤਿਹਾਸ
- ਅਤੀਤ ਬਾਰੇ ਸਿੱਖੋ। ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੀਤ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਬਾਰੇ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਸ ਤੋਂ ਸਿੱਖ ਸਕੀਏ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਗਲਤੀਆਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕੀਏ।
- ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਰਹੋ। ਇਤਿਹਾਸ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਹੋਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
- ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੋਚੋ। ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹਦੇ ਜਾਂ ਸੁਣਦੇ ਹੋ, ਉਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਸਵੀਕਾਰ ਨਾ ਕਰੋ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਬਾਰੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੋਚੋ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਾਵਾਂ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ।
ਸਿੱਟਾ
ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਣ ‘ਤੇ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇਹ ਕੁਝ ਆਮ ਬਿੰਦੂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੁਝਾਵਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਰੇ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਦਿਲ ਦੇ ਕਾਰਜ
ਦਿਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੇਕਾਰ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ, ਥੋੜ੍ਹਾ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਅੰਗ ਹੈ। ਦਿਲ ਨੂੰ ਚਾਰ ਕੋਠੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਦੋ ਐਟਰੀਆ (ਉੱਪਰਲੀਆਂ ਕੋਠੜੀਆਂ) ਅਤੇ ਦੋ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕਲ (ਹੇਠਲੀਆਂ ਕੋਠੜੀਆਂ)।
ਦਿਲ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ ਹਨ:
- ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਨਾ: ਦਿਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖੂਨ ਅਤੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪਲਮੋਨਰੀ ਧਮਣੀ ਦੁਆਰਾ ਡੀ-ਆਕਸੀਜਨਯੁਕਤ ਖ