• ਇੱਕ ਮਾਤਾ ਪੰਖੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋ ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਬੱਚੇ ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।
• ਮਾਤਾ ਕਿਸ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਮਾਰੀ ਗਈ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਪੰਖੀ ਇਕੱਠੇ ਨਹੀਂ ਰਹੇ।
• ਹਰੇਕ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਘਰ ਲੱਭਿਆ।

ਇੱਕ ਵਾਰ ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਖੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋ ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਬੱਚੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉੱਚੀ, ਛਾਤੀ ਪੱਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੈੱਸ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਪੰਖੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਰਾਤ ਦੇਖਿਆ।

ਇੱਕ ਦਿਨ, ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਕਿਸ਼ਤੀ ਆਈ। ਗੜਿਮ, ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਮੀਂਹ ਸੁੱਟੀ, ਅਤੇ ਹਵਾ ਕਈ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਉਡਾ ਦਿੱਤਾ। ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪੰਖੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸੀਂ ਉੱਚੀ ਪੱਤੀ ਵੀ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵੱਡੀ, ਭਾਰੀ ਰੈੱਸ ਨੈੱਸ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਪੰਖੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ। ਨਵੇਂ ਪੰਖੀਆਂ ਲਈ ਮਾਫ਼ੀ ਮਿਲੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰੀ ਹਵਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹ ਦੇ ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਉਡਾ ਗਈ। ਇੱਕ ਨੇ ਗੁਫ਼ਾ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਗੁਸ਼ਟਾ ਡਰਾਪਰ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਦੂਸਰੀ ਨੇ ਕੁਝ ਦੂਰ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਅਸ਼ਰਮ ਦੇ ਬਾਹਰ ਪਹੁੰਚੀ।

ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਨਵੇਂ ਪੰਖੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ। ਇੱਕ ਦਿਨ, ਦੇਸ਼ ਦਾ ਰਾਜਾ ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵਧਾਉਣ ਆਇਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਮੱਛੀ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਿੱਛੇ ਚਲਾਇਆ। ਉਹ ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਗਲੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲਾਇਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਪਿੱਛੇ ਰਾਜਾ ਚਲਾਇਆ। ਬੜੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ।

ਉਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਚਲਾਇਆ ਕਿ ਉਹ ਜੜ੍ਹ ਦੇ ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਨੇੜੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਗੁਫ਼ਾ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਪੱਤੀ ਦੇ ਹੇਠ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਅੱਚ ਵਾਰੀ ਉਹ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ, “ਜਲੀਡ਼! ਤੇਰੇ ਤੇ ਆਓ! ਪੱਤੀ ਦੇ ਹੇਠ ਕੋਈ ਹੈ। ਆਓ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਬਹਾਰਾਂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਓ। ਜਲੀਡ਼, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਹ ਨਾਜ਼ੀਲਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।” ਰਾਜਾ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ, ਭੂਰੀ ਪੰਖੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਉਹ ਬੈਠਾ ਸੀ। ਉਹ ਗੁਫ਼ਾ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਣਿਆ। ਉਹ ਜਲੀਡ਼ ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ‘ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਜਿਹੜੇ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਚਲਾਇਆ।

• ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉਲਟ ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਪਰੇਖਾ ਹੋਈ।
• ਉਹ ਪੰਖੀਆਂ ਦੀ ਅਸਲੀ ਕਹਾਣੀ ਜਾਣ ਲਈ ਗਿਆ।
• ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਹਰੇਕ ਪੰਖੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ।

ਬੜੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਇੱਕ ਖੇਤੀ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਜੋ ਅਸ਼ਰਮ ਦੇ ਜਿਹਾ ਲੱਗਿਆ। ਇਹ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਅਸ਼ਰਮ ਸੀ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਤੀ ਨਾਲ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਰਮ ਦੀ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਅੱਚ ਵਾਰੀ ਉਹ ਇੱਕ ਸੁਹਾਨੀ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ ਜੋ ਘੱਟ ਘੱਟ ਕਹਿੰਦੀ ਸੀ, “ਅਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਜੀਆਉ, ਸਾਰਨ! ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਅੰਦਰ ਆਓ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰੋ। ਰਿਸ਼ੀ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਆਵੇਗਾ। ਪੌਤ ਵਿੱਚ ਥਾਲੀ ਵਿੱਚ ਠੰਡੀ ਪਾਣੀ ਹੈ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੌਖਾ ਬਣਾਓ।” ਰਾਜਾ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ, ਭੂਰੀ ਪੰਖੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਪੱਤੀ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਹ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ। ‘ਇਹ ਦੂਸਰੀ ਗੁਫ਼ਾ ਦੇ ਬਾਹਰ ਦੀ ਪੰਖੀ ਦੇ ਜਿਹਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ,’ ਉਹ ਆਪ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।

“ਤੁਸੀਂ ਸੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋ, ਸਾਰਨ,” ਪੰਖੀ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ। “ਉਹ ਮੇਰਾ ਭਰਾ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਡਰਾਪਰਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੁਣ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜਿਹੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਰਜ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਹੁਣ ਕਹਿਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।” ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਸਮੇਂ ਰਿਸ਼ੀ ਅਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।

“ਜੀਆਉ, ਸਾਰਨ,” ਉਹ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। “ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਅੰਦਰ ਆਓ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਓ। ਤੁਸੀਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਨੇੜੇ ਲੱਗਦੇ ਹੋ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਆਰਾਮ ਕਰੋ। ਫਿਰ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰਾ ਭੋਜਨ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।”

ਰਾਜਾ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਦੋ ਪੰਖੀਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਕਹੀ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ ਹਰੇਕ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜਿਹੜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜਿਹੜੇ ਇਕੱਠੇ ਲੱਗਦੇ ਸਨ। “ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਦਿਨ ਨਵੀਆਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਦੀ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ,” ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਪਵਿੱਤਰ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਹਾਂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਕਿਸਨੂੰ ਦੋਸਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਖੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਡਰਾਪਰਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਧੁਨ ਦਾ ਨਕਲ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਪਵੇਂ ਬਾਰੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਖੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਵੇਂ ਕਹਿੰਦੀ ਸੀ ਉਸ ਦਾ ਨਕਲ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ ਸੁਣਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ, ਅੰਦਰ ਆਓ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰੋ। ਮੈਂ ਇਸ ਥਾਵਤ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਪੰਖੀਆਂ ਬਾਰੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੋਰ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।”

ਸਵਾਲ

1. ਦੋ ਨਵੇਂ ਪੰਖੀਆਂ ਨੂੰ ਕੀ ਕਰਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ?

2. ਹਰੇਕ ਨੇ ਆਪਣਾ ਘਰ ਕਿੱਥੇ ਲੱਭਿਆ?

3. ਪਹਿਲੀ ਪੰਖੀ ਅਜਿਹੇ ਨਾਲ ਕੀ ਕਹੀ?

4. ਦੂਸਰੀ ਪੰਖੀ ਉਸ ਨਾਲ ਕੀ ਕਹੀ?

5. ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਹਰੇਕ ਪੰਖੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਕੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਇਆ?

6. ਹੇਠਾਂ ਦੇ ਵਿਕਲਪਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸਨੂੰ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੰਖੇਪ ਹੈ?

(i) ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਖੀ ਬੁਲੰਗ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪੰਖੀਆਂ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਹੈ।
(ii) ਜੋ ਕਿਸਨੂੰ ਦੋਸਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
(iii) ਜੋ ਕਿਸਨੂੰ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਅਸਲ ਦੋਸਤ ਹੈ।