ఆర్థిక వ్యవస్థ

భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలోని పాత్ర మరియు పరిమాణం
  • భారతదేశం మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థ వహించే పాత్ర పోషిస్తుంది.
  • మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థలో, ప్రభుత్వ స్వామ్యంగా (పబ్లిక్ సెక్టార్) మరియు ప్రైవేటీ స్వామ్యంగా (ప్రైవేట్ సెక్టార్) కార్యాచరణ కలుగి ఉంటుంది.
  • మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థ లక్ష్యం సామాజిక సమావేశాన్ని వెల్లడి రాజ్యాంగంలో సృష్టించడం.
  • మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థలో, పబ్లిక్ సెక్టార్ సామాజిక మరియు ఆర్థిక లక్ష్యాలను సాధించడానికి మరియు ప్రాధాన్యతలను సాధించడానికి ఒక ఆర్థిక ప్రణాళిక ద్వారా పనిచేస్తుంది.
  • మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థ ఎప్పుడూ ప్రణాళిక చేయబడుతుంది, మరియు భారతదేశం మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థ యొక్క బాగా ఉదాహరణగా ఉంది.
  • పబ్లిక్ మరియు ప్రైవేట్ సెక్టార్ ఒకరినొకర పనిచేస్తూ ఉండటం గురించి చెప్పబడుతుంది.

భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలోని పరిమాణం

  • సత్య జిడిపి లేదా జిడిపి కంటెంట్ (2011-12) ధరలలో 2023-24 సంవత్సరంలో ₹172.90 లక్ష కోట్ల కోట్లుగా స్థిరంగా ఉండటం అంచనా వేయబడింది, ఇది 2022-23 సంవత్సరం జిడిపి యొక్క ఎఫ్ఆర్ఇ కంటే ఎక్కువగా ఉంది. 2023-24 సంవత్సరంలో జిడిపి యొక్క వృద్ధి రేటు 2022-23 సంవత్సరంలో 7.0 శాతం నుంచి 7.6 శాతంగా అంచనా వేయబడింది (పిఐబి ఆధారంగా).

నామినల్ జిడిపి లేదా జిడిపి కంటెంట్ పేర్లలో 2023-24 సంవత్సరంలో ₹293.90 లక్ష కోట్ల కోట్లుగా స్థిరంగా ఉండటం అంచనా వేయబడింది, ఇది 2022-23 సంవత్సరంలో ₹269.50 లక్ష కోట్ల కోట్ల కంటే ఎక్కువగా ఉంది, 9.1 శాతం వృద్ధిని చూపిస్తుంది.

  • ఇది క్రింది సంవత్సరం నుంచి 5% వృద్ధి (2011-2012 సంవత్సరాల సర్దుముత్తు అంచనాల ఆధారంగా).

భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలో వ్యవసాయం

  • వ్యవసాయం భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు చాలా ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉంది.
  • 2023-2024 సంవత్సరాలలో, వ్యవసాయ రంగం భారత జిడిపి యొక్క అ్ప్రాక్ష 18%ని సహాయపడింది.
  • భారత జనాభా యొక్క ప్రాయోగికంగా 42% వ్యవసాయంలో పనిచేస్తున్నారు.

భారతదేశంలో వ్యవసాయం

  • భారత భూమి యొక్క ప్రాయోగికంగా 43% వ్యవసాయం కోసం ఉపయోగించబడుతుంది.
  • గ్రామీణ ప్రాంతాల్లోని ప్రజల 70% కంటే ఎక్కువ వ్యక్తులు ప్రధాన ఆదాయ మూలంగా వ్యవసాయం పనిచేస్తున్నారు.
  • భారతదేశంలోని చాలా వ్యవసాయం మోసం సెషన్ ద్వారా ఆధారపడుతుంది, ఎందుకంటే సరఫరా వ్యవస్థలు తగినంత ఉన్నవి కాదు.
  • వ్యవసాయం, పంట మరియు మృగశికారం తో పాటు భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలో ఒక మూడువంతం భాగం కూడా కలిగి ఉంది మరియు అతిపెద్ద సహాయకం.
  • భారతదేశంలోని ఒక పెంగ్ యొక్క సగటు పరిమాణం చిన్నది మరియు చాలా సామూహికంగా చిన్న భాగాలుగా విడిచి విడిచి ఉంటుంది.
  • భారతదేశం వ్యవసాయం వల్ల తయారు చేసిన వస్తువులను ఇతర దేశాలకు ప్రాయోగికంగా 20% తెచ్చుకుంటుంది.
  • 2023-24 సంవత్సరాలలో భారతదేశం యొక్క మొత్తం మార్కెట్ ఎక్స్పోజర్స్ ప్రాయోగికంగా $450 billion, while imports were around $700 బిలియన్ కంటే ఎక్కువగా ఉంది.
  • భారతదేశం ప్రపంచంలోని రెండవ అతిపెద్ద వ్యవసాయ ఉత్పత్తిదారు.
  • భారతదేశం ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద పాలు, కాస్యూ నాట్స్, తుర్పికాలు, టీ, జింజర్, హల్దీ మరియు బ్లాక్ పెప్పర్ ఉత్పత్తిదారు.
  • భారతదేశం ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద కూటిన హెవ్వీ జంతువుల సంఖ్యతో ఉంది, ప్రాయోగికంగా 285 మిలియన్.
  • భారతదేశం ప్రపంచంలోని రెండవ అతిపెద్ద గోధుమ, బియ్యం, చంద్రమసం, చంద్రమసం, చంద్రమసం, పెనాట్స్ మరియు ఐస్లాండ్ ఫిష్ ఉత్పత్తిదారు.
  • భారతదేశం ప్రపంచంలోని మూడవ అతిపెద్ద టాబాకో ఉత్పత్తిదారు.
  • భారతదేశం ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద పప్పుడెండ్రులు మరియు సపోటా ఉత్పత్తిదారు.
  • భారతదేశం ప్రపంచంలోని అన్ని పండ్ల యొక్క 10%ని ఉత్పత్తి చేస్తుంది.
  • ప్రభుత్వం వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొక్క వ్యవసాయ రంగం యొ�