प्रश्न; अँध्यारपट्टी, मध्य प्रदेश, पंजाब, पश्चिम बंगाल, राजस्थान आणि तेलंगाना यासारख्या काही राज्यांनी मोटर वाहन (सुधारणा) कायदा, 2019 (“सुधारणा कायदा”) अंतर्गत नवीन नियमांचे अंमलबजावणी अप्रवेशात ठेवले आहे (1 सप्टेंबर, 2019 पासून प्रभावी ठरतात). त्याचप्रमाणे, गुजरात, कर्नाटक आणि महाराष्ट्र यासारख्या काही राज्यांनी त्यांच्या सुधारणेनंतर योग्य कायदेशीर बांधणींची अंमलबजावणी केली आहे आणि संघर्षातील सुरक्षिततेच्या प्रक्रियेत आधारभूत पाय देण्याची उपलब्धता दिसून येते. यापैकी सूचीबद्ध राज्यांनी सुधारणा कायद्याच्या अंमलबजावणीबाबत पूर्णपणे अप्रवेश घेतला आहे असे स्पष्ट आहे की त्यांच्या शासन पद्धती संघाच्या सरकारच्या शासन पद्धतीशी विरुद्ध असल्याचे दिसून येते. पण हे एका मतभेदाचे पहिले उदाहरण नाही; त्याप्रमाणे असे अनेक उदाहरण आले आहेत जे फक्त पक्षपाताच्या मार्गावर आधारित आहेत. अशा मतभेदांमुळे संघ-राज्य संबंधांना अक्सर हानीकारक प्रभाव टाकतात जे भारतीय संविधानमध्ये अचूकपणे समाविष्ट आहेत आणि परंतु श्रेष्ठ न्यायालयाने त्यांची अंमलबजावणी केली आहे. पण अशा राज्य शासन पद्धतींच्या अशा कृतींमुळे देशाच्या नागरिकांना योग्य फायदे मिळण्यास फक्त मर्यादा आणली आहेत.

भारतीय संविधान (संविधान) याच्या शास्त्रीय अधिकाराच्या क्षेत्रात राज्यांच्या ओळखीची भाष्य अधिक स्पष्ट आणि अभिज्ञ आहे. संविधानमध्ये संघ आणि राज्यांच्या शास्त्रीय संबंधांचे अधिकार समाविष्ट आहेत. शास्त्रीय संबंधांचे अधिकार संविधानातील अनुच्छेद २४५ ते २५५ येथे उल्लेखित आहेत तर प्रशासकीय आणि आर्थिक संबंधांचे अधिकार संविधानातील अनुच्छेद २५६ ते २५३ आणि अनुच्छेद २६४ ते २९१ येथे स्वरूप उल्लेखित आहेत. याचवेळी, अनुच्छेद २४६ मध्ये संघ आणि राज्य शासितपणांच्या शास्त्रीय अधिकारांचे वितरण सातत्यते संदर्भित आहे, जे सातव्य यादी अंतर्गत दर्शविले आहेत. अशा वितरणानुसार, संघाला यादी I (संघ यादी) अंतर्गत अंतर्गत विषयांवर पूर्ण आणि अखंड शास्त्रीय अधिकार आहे तर राज्य शासितपणाला यादी II (राज्य यादी) अंतर्गत सूचीबद्ध विषयांवर या राज्य किंवा त्याच्या भागासाठी कायदे घालण्यास अधिकार आहे. संविधानातील अनुच्छेद २४५ अनुसार, संघाला भारताच्या प्रांताच्या संपूर्ण किंवा काही भागासाठी कायदे घालण्यास अधिकार आहे. पण संघाचे आणि राज्य शासितपणाचे अखंड शास्त्रीय अधिकार संविधानातील उल्लेखित अधिकारांच्या अधीन आहेत. संघ-राज्य संबंधांमध्ये द्वैत शास्त्रीय पद्धतीचे दर्शन संविधानाने दिसून येते की ते स्वतःच्या क्षेत्रात कार्यरत आहेत. त्याचवेळी, सातव्य यादीमध्ये एक यादी III देखील समाविष्ट आहे जी सहकार्य यादी आहे. सहकार्य यादीमध्ये विषय आहेत जे फक्त राष्ट्रीय महत्त्वाच्या नाहीत तर राज्य किंवा स्थानीय मामल्यांच्या प्रकारे देखील नाहीत तर संघ आणि राज्यांसाठी सामान्य महत्त्वाचे आहेत. संघ आणि राज्य शासितपणाला यादीतील विषयांवर सहकार्य शास्त्रीय अधिकार आहेत.

सहकार्य यादीबाबत चर्चा करताना, संघ-राज्य संबंधांसाठी स्थापन केलेल्या विविध आयोग आणि समितींपैकी एक म्हणजे राज्य पुनर्संघटना समितीने असे सांगितले आहे की “भारताचे एकत्व आपल्या राष्ट्रीयत्वाचे आधार आहे… राज्यांनी एकत्वाचे अंग आहेत, आणि जरी आपण त्यांच्या आरोग्याची आणि शक्तिशालीत्वाची ओळख करू शकतो… तरी एकत्वाची शक्ति आणि स्थिरता आणि त्याची विकास आणि अस्तित्वाची क्षमता यांच्या अधीन असावी देशातील सर्व बदलांची गुणवत्ता.” डॉ. श्यामाकांत प्रसाद मुखर्जी आणि डॉ. बी. आर. अंबेडकर देखील आपल्या देशाच्या महत्त्वाच्या अधिकारासाठी शक्तिशाली संघाच्या अधिकारांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्या बदलांच्य